Blog

Het Licht is aangegaan.

Eergisteren waren we op pad. Met een bijzonder Iemand. En we voelen dat hij ons de Lichtschakelaar heeft getoond. Dus kleine moeite, om ’m aan te doen. En het pad te verlichten.

Die helderheid delen we nu met jou. Want er zijn een aantal cruciale puzzelstukjes op hun plek gevallen.

We zien helderder dan ooit wat de Positie van de School voor Eigen Wijsheid in het Veld is. Niet omdat die Positie nieuw is, maar omdat we haar nu volledig herkennen. We staan er al jaren. We bouwen er, begeleiden er en Creëren er. Alleen konden we nog niet altijd precies aanwijzen wat we aan het doen waren, laat staan waarom het zo wezenlijk anders voelde dan wat er om ons heen gebeurde.

Nu kunnen we dat wel.

Niet iedere begeleider dient dezelfde beweging. Niet iedere School staat op dezelfde plek. En niet ieder moment in je leven vraagt om dezelfde stap.

Kwijtraken. Vinden. Creëren.

En in dat beeld werd één beweging glashelder. Een beweging die ieder mens op zijn eigen manier doorloopt en die zichtbaar maakt waar de School haar plek inneemt: we raken onszelf kwijt, we vinden onszelf terug en vervolgens hebben we te Creëren, vanuit wie we ten diepste Zijn.

De School staat daar waar herinnering overgaat in Creatie. Waar je jezelf niet langer alleen terugvindt, maar vanuit wie je ten diepste bent naar voren stapt. Waar je je Oorspronkelijke plek inneemt en begint te Creëren wat alleen door jou heen kan ontstaan.

Dat is onze Positie.

We staan er volledig, met Alles wat we Zijn.

En vanuit die helderheid delen we wat zichtbaar is geworden. Zodat ook jij kunt herkennen waar je hebt te zijn voor wat. Waar anderen je kunnen begeleiden. Waar de School voor Eigen Wijsheid begint. Waarvoor je bij ons aanklopt, en waarvoor niet.

Grofweg beweegt een mensenleven door drie fasen:

Jezelf kwijtraken. Jezelf vinden. Creëren.

Dat is geen recht pad met drie keurige stations en een conducteur die roept wanneer je mag overstappen. Het Leven beweegt in spiralen. Je kunt jezelf vinden en later ontdekken dat je ergens opnieuw een deel van jezelf hebt achtergelaten. Je kunt midden in een Creatie een oud patroon tegenkomen dat nog eenmaal luidkeels beweert dat het de leiding heeft. Je kunt denken dat je bent aangekomen, om vervolgens een deur te zien naar een ruimte die vele malen groter blijkt dan alles wat je kende.

Toch maken deze drie fasen iets eenvoudigs en wezenlijks zichtbaar.

Een mens komt Puur ter Aarde. Vervolgens leert hij zich aanpassen. Aan een gezin, een school, een omgeving, een cultuur en alle ideeën over wie je moet zijn om mee te kunnen doen. Je ontwikkelt gedrag dat je helpt om liefde, veiligheid en erkenning te ontvangen. Dat is geen vergissing. Het hoort bij de reis. Maar onderweg kan de herinnering aan wie je ten diepste bent steeds verder naar de achtergrond verdwijnen.

Op enig moment begint er iets te schuren. Misschien voel je onrust, vermoeidheid of leegte. Misschien ziet je leven er van buiten prima uit, terwijl je vanbinnen steeds duidelijker voelt dat je jezelf ergens bent kwijtgeraakt. Een gebeurtenis, gesprek, therapie, coaching, crisis of ogenschijnlijk klein moment kan dan een Lichtje aandoen.

Je begint jezelf terug te vinden.

Je onderzoekt wat van jou is en wat je hebt overgenomen. Je ontmoet oude pijn, overtuigingen, verlangens en delen van jezelf die lange tijd geen ruimte kregen. Je leert voelen. Je ontdekt stap voor stap de synchroniciteit met het Leven. En steeds vaker herinner je je wie je ten diepste bent.

Veel coaches, therapeuten, trainers en instituten doen belangrijk werk in deze tweede fase. Zij helpen mensen terugkeren naar zichzelf. Zij helpen zichtbaar maken wat niet langer dient en ondersteunen bij het helen van wat onderweg beschadigd raakte. Daar is niets mis mee. Integendeel.

Maar jezelf vinden is niet het eindpunt.

Er komt een moment waarop herinneren niet langer genoeg is. Niet omdat je klaar bent, volledig geheeld bent of nooit meer een patroon zult tegenkomen. Maar omdat datgene wat je hebt teruggevonden niet langer binnen wil blijven.

Wie je ten diepste bent, wil geleefd worden.

Het wil spreken. Bewegen. Verschijnen. Vorm krijgen. De wereld in.

Dan verschuift de vraag van:

Wie ben ik?

naar:

Wat heb ik te Creëren, vanuit wie ik ten diepste ben?

Daar begint fase drie.

En precies daar staat de School voor Eigen Wijsheid.

De plek waar de School begint

De School bevindt zich niet op de plek waar je jezelf nog volledig hebt te vinden. Zij bevindt zich ook niet op de plek waar je volgens bestaande modellen een onderneming, merk of carrière moet bouwen.

De School staat bij de beweging van vinden naar uiten.

Bij de Expressie van de Ziel.

Bij Creëren vanuit Bewuste Aanwezigheid.

Je hoeft nog niet precies te weten wat je hebt te maken. Je hoeft geen uitgewerkt plan, sluitend businessmodel of kristalheldere missie mee te brengen. Maar er moet wel een Verlangen zijn. Een beweging in jou die zich niet langer laat wegredeneren. Een Ja dat hoorbaar blijft, ook wanneer je hoofd honderd redenen produceert om nog even te wachten.

Misschien heb je jezelf jarenlang ontwikkeld. Boeken gelezen, opleidingen gevolgd, sessies gedaan en patronen onderzocht. Misschien heb je jezelf werkelijk op een diep niveau teruggevonden. Dan kan er een moment komen waarop nog meer zoeken geen verdieping meer is, maar uitstel.

Je hoeft niet nog drie jaar te oefenen in jezelf Zijn.

Je hebt jezelf mee te nemen in Creatie.

Roeping

Roeping is remembrance in pure Essence.

Het is het moment waarop iets in jou zich herinnert waarvoor je bent gekomen. Niet als een opdracht die van buitenaf op je schouders wordt gelegd. Niet als een groots verhaal dat je hebt te geloven. Maar als een beweging die vanbinnen al aanwezig was en ineens hoorbaar wordt.

Soms komt Roeping als een heldere boodschap. Soms als een beeld, een naam of een zin die blijft terugkeren. Soms als een Verlangen dat zich niet langer laat opbergen. En soms is zij verrassend eenvoudig.

Stuur die persoon een bericht.

Zo begon het destijds ook voor mij. Ineens voelde ik: stuur Sander een berichtje. Wist ik veel waarom. Ik wist niet wat eruit voort zou komen, wat we samen hadden te doen of dat hier uiteindelijk een School uit zou ontstaan.

Ik wist alleen dat ik naar mijn intuïtie had te luisteren.

Dus stuurde ik het bericht.

Dat is handelen vanuit het Niet Weten. Niet wachten totdat je hoofd de volledige route heeft uitgetekend, alle risico’s heeft doorgerekend en je een garantie kan geven over waar je zult eindigen. Je voelt de beweging en je geeft er gehoor aan. Eén stap. Niet omdat je weet wat er daarna komt, maar omdat je weet dat je deze stap hebt te zetten.

Ook de School voor Eigen Wijsheid is zo ontstaan. Niet omdat wij op een dag besloten dat er nog ruimte was voor een nieuw instituut. De School moest er Zijn. Wij kregen haar te bouwen.

Eerst kwam de Roep.

Daarna ontvouwde de vorm zich, stap voor stap.

Zo werkt Roeping. Zij wacht niet tot alles geregeld is. Zij wacht niet tot iedere Angst is verdwenen of je hoofd voldoende bewijs heeft verzameld. Roeping nodigt je uit om te luisteren, te vertrouwen en te handelen vanuit wat je nog niet kunt overzien.

En misschien is dat ook hoe jij hier terecht bent gekomen.

Misschien lees je dit niet omdat je precies weet wat je bij ons komt doen. Misschien weet je nog niet wat er door jou heen heeft te ontstaan. Maar ergens heb je de Roep waarschijnlijk al gevoeld. Een tinteling. Een nieuwsgierigheid. Een gedachte die bleef terugkomen.

Ik heb daar aan te kloppen.

Je hoeft nog niet te weten waarom.

Je hoeft alleen te luisteren.

Te handelen vanuit het Niet Weten.

En dat mag jij nu ook doen.

Wanneer zeg jij ‘Ja’?

Creatie is de hoofdzaak

Een van de grootste vergissingen van d’Oude Wereld is dat Creatie als bijzaak wordt behandeld. Iets voor kunstenaars, uitvinders, ondernemers of mensen die na hun werk nog energie over hebben voor een hobby. Eerst moet er worden gepresteerd, verdiend en voldaan aan alles wat hoort. Daarna mag je misschien iets doen wat werkelijk door jou heen wil ontstaan.

Maar de mens is een creërend Wezen.

Creatie is geen luxe die begint wanneer de rest van het leven eindelijk op orde is. Zij is de Be-doeling van het Leven.

De bedoeling is te Zijn.

Of, zoals we het binnen de School graag uiteenhalen:

de Be-doeling.

Just Be.

Wanneer je werkelijk Aanwezig bent, stroomt het Leven oorspronkelijk door je heen. Je hoeft dan niet krampachtig te bedenken hoe je uniek kunt zijn. Je hoeft geen bijzondere positionering te fabriceren of jezelf met geweld tot een interessanter mens te boetseren. Het Leven stroomt vanzelf origineel door jou heen, omdat niemand anders jouw plaats inneemt.

Vanuit die Zijnsstaat ontstaat Creatie.

Voor de één is dat een boek, een organisatie, een filosofie of een nieuw onderwijsmodel. Voor de ander is het een onderneming, een kunstwerk, een congres of een andere manier van leidinggeven. En voor weer een ander ligt de Creatie volledig in de manier waarop diegene leeft, liefheeft, spreekt en aanwezig is.

De vorm verschilt.

De Oorsprong niet.

Authentieke Creatie

Veel begeleiding die zich op Creatie richt, werkt met bestaande modellen. Je leert hoe je zichtbaar moet worden, hoe je een aanbod opbouwt, hoe je een doelgroep kiest en welke stappen aantoonbaar resultaat opleveren. Dat kan nuttig zijn. Er bestaan vakmensen die mensen uitstekend helpen om binnen die wereld succesvol te bewegen.

Maar dat is niet waar de School voor Eigen Wijsheid voor bestaat.

Wij begeleiden Authentieke Creatie.

Dat is Creatie die niet uit een format, trucje of bewezen formule voortkomt. Zij ontstaat vanuit d’Oorsprong en kan alleen door jou worden gezegd, gedaan, gemaakt of geleefd.

Dat betekent niet dat vakmanschap onbelangrijk is. Integendeel. Een boek heeft redactie nodig. Een film vraagt om een filmmaker. Een organisatie heeft architectuur nodig en een boodschap moet op een heldere manier de wereld in. Daarom werken binnen het Creatorsplatform coaches, trainers, ontwerpers, fotografen, filmmakers, marketeers en andere Ambachtsmensen samen.

Maar het Ambacht staat in dienst van de Essentie.

Niet andersom.

We plakken geen glanzende vorm op iets wat vanbinnen nog niet klopt. We bouwen geen marketingmachine rond een boodschap die uit haast, bewijsdrang of angst is geboren. Eerst luisteren we naar wat er werkelijk door jou heen wil ontstaan. Daarna krijgt het de vorm die het nodig heeft.

Een Creatorsplatform

De School voor Eigen Wijsheid is geen gewone school. Ook geen coachingspraktijk met meerdere coaches onder één logo.

De School is een Creatorsplatform.

Dat platform is niet alleen een organisatorische structuur. Het is een energetische voedingsbodem. Een Veld waarop een Verlangen kan landen, wortel kan schieten en uitgroeien tot wat het in Essentie al is.

De School biedt niet slechts de juiste omstandigheden.

De School ís de omstandigheid.

Veel Creaties schieten geen wortel omdat zij op onvruchtbare grond worden geplant. Ze ontstaan in haast, eenzaamheid of voortdurende overprikkeling. Ze worden gebouwd naast een overvolle agenda en moeten groeien in een omgeving waarin niemand werkelijk aanwezig is. Soms ligt het niet aan het idee. Soms ligt het aan de hoedanigheid van waaruit het wordt gemaakt.

Wanneer iemand met een werkelijk Verlangen het Creatorsplatform binnenstapt, verandert dat.

Dan hoeven wij niet voortdurend aan je motivatie te trekken. Jij hoeft jezelf evenmin iedere dag met een denkbeeldige zweep aan het werk te zetten. Het Verlangen draagt de beweging. Ook wanneer het spannend wordt. Ook wanneer het even niet lukt. Ook wanneer een oud patroon plotseling met een megafoon op tafel springt en beweert dat alles onmiddellijk moet stoppen.

Een werkelijk Verlangen herken je aan een eenvoudige vraag:

Ben je bereid dit te doen wanneer iedereen ter wereld Nee tegen je zegt?

Kun jij jouw eigen Ja herkennen?

De eerste dag begint het

Persoonlijke ontwikkeling staat binnen de School niet vóór Creatie.

Zij is dienend tijdens én aan Creatie.

Dat verschil is essentieel. Je hoeft niet eerst jarenlang al je pijn op te ruimen, ieder patroon te doorgronden en volledig vrij te zijn voordat je mag beginnen. Je leert Creëren door te Creëren.

Al doende leert men.

De eerste dag ga je aan de slag. En zodra je werkelijk vanuit je Essentie begint te Creëren, kom je vanzelf tegen wat nog gezien wil worden. Angst voor zichtbaarheid. Geld. Afwijzing. Succes. Verantwoordelijkheid. Grootsheid. De neiging om je terug te trekken zodra het werkelijk wordt.

Het Proces brengt boven water wat geen opleiding of theorie vooraf volledig kan blootleggen.

Op dat moment kan persoonlijke begeleiding nodig zijn. Niet als eindeloze reis naar een betere versie van jezelf, maar als ondersteuning bij het vrijzetten van wat jouw Creatie belemmert.

Je ontwikkelt jezelf niet om ooit te mogen Creëren.

Je ontwikkelt jezelf terwijl je Creëert.

Het Proces is daarin belangrijker dan een eindbestemming. Want iedere bestemming blijkt vanzelf het begin van een nieuw Creatieproces. De mogelijkheden zijn Eindeloos.

Aanwezig blijven wanneer het spannend wordt

Creëren vanuit d’Oorsprong betekent niet dat alles voortaan moeiteloos, zacht en comfortabel verloopt. Je komt jezelf tegen. Soms genadeloos helder.

Het verschil zit niet in wat er op je pad verschijnt, maar in de Positie die je inneemt wanneer het verschijnt.

In de dramadriehoek word je het drama. Je valt samen met je angst, je verhaal of je patroon. Wat je voelt, wordt onmiddellijk de volledige werkelijkheid. Je zoekt een redder, een schuldige of een reden om te verdwijnen.

In de Leiderschapsdriehoek leer je waarnemen.

Je ziet je patroon zonder het te worden. Je voelt het drama zonder de hoofdrol aan te nemen. Je neemt Verantwoordelijkheid en Eigenaarschap, terwijl je vanuit Observatorschap naar jezelf leert kijken.

Dat is Meesterschap.

Niet dat er niets meer gebeurt.

Wel dat jij aanwezig blijft wanneer het gebeurt.

Voelen is daarin leidend. Niet alleen voelen vanuit emoties, angst of een tijdelijke stemming, maar voelen met je hele Wezen.

Voelen voorbij het voelen.

Wat niet onderhandelbaar is

De School neemt verantwoordelijkheid voor de begeleiding van jouw Creatieproces. Wij geven Alles. Met Wie Wij Zijn. Met alles wat we voelen dat er tijdens jouw reis nodig is.

Maar we nemen jouw motivatie niet over.

Die komt uit jou.

Wanneer wij merken dat we je beginnen te trekken, redden of overtuigen, fluiten we onszelf terug. Want zodra wij jouw motivatie moeten dragen, staan wij op een plek die niet van ons is.

Voor iemand die instapt, zijn twee dingen fundamenteel:

Faciliteren en opdagen.

Faciliteren betekent dat je verantwoordelijkheid neemt voor de keuze die je hebt gemaakt. Je organiseert wat nodig is om haar te kunnen leven. Je verwacht niet dat de School jouw financiën, planning of beslissingen van je overneemt. Wij kunnen met je meedenken, een Creatie helpen vormgeven en een businessmodel vanuit de Essentie ontwikkelen. Maar jouw keuze blijft van jou.

Opdagen betekent niet dat je jezelf onder alle omstandigheden fysiek ergens naartoe moet slepen. Het betekent dat je aanwezig bent bij wat er gebeurt. Dat je bereid bent te beschouwen. Wat gebeurt hier? Wat wil er gezien worden? Waar geef ik aan toe? Welke verantwoordelijkheid heb ik te nemen?

Ook acceptatie is niet onderhandelbaar.

Wanneer je Ja zegt, aanvaard je dat het Leven vanaf dat moment alles kan aandragen wat nodig is voor jouw Creatie. Het mooie, het ongemakkelijke, het onverwachte en datgene waarvan je hoofd onmiddellijk vindt dat het niet de bedoeling kan zijn.

Juist daar begint het echte werk.

Je Oorspronkelijke Grootsheid

Veel ondernemers en makers bevinden zich nog in de kantlijn van hun eigen bestaan. Ze maken zichzelf kleiner, blijven voorzichtig en vullen hun dagen met werk dat weinig van hun Werkelijke Kracht vraagt. Niet omdat klein werk verkeerd is, maar omdat het soms een perfecte schuilplaats vormt.

Zolang je druk bent met randzaken, hoef je je werkelijke plek niet in te nemen.

De School begeleidt mensen bij het stappen in hun Oorspronkelijke Grootsheid.

Dat heeft niets te maken met jezelf belangrijker maken dan een ander. Het is geen bravoure, borstklopperij of zorgvuldig opgebouwde goeroehouding.

Het voelt eerder alsof je jarenlang door een klein kamertje hebt gelopen en ineens een oneindig grote ruimte binnenstapt. Je schouders zakken. Je adem wordt ruimer. Je Ziel krijgt de ruimte om volledig te expanderen.

Je wordt niet groter dan je bent.

Je stopt met jezelf kleiner maken.

Die plek hoeft niet meer voor je te worden gebouwd. Zij is er al. Klaargemaakt, gepoetst en gepolijst.

Jouw unieke Energetische Plek.

Alleen jij kunt haar innemen.

Waarvoor je niet bij ons aanklopt

Je klopt niet bij de School aan omdat je hoofd een interessant project heeft bedacht. Ook niet omdat je graag bij een bijzondere groep wilt horen of jezelf snel als co-creator wilt presenteren.

Je komt niet binnen op basis van Ego of Mind.

Je klopt evenmin bij ons aan wanneer je verwacht dat wij het voor je oplossen. Wij zijn geen motivatiecentrale, reddingsbrigade of fabriek waarin je aan de ene kant naar binnen stapt en aan de andere kant als een volledig afgewerkte versie van jezelf verschijnt.

Wij begeleiden geen Creatie waarin jij zelf niet bereid bent te verschijnen.

Zolang Angst groter is dan Verlangen, ontstaat er geen werkelijke beweging. Dat betekent niet dat je angstvrij moet zijn. Angst mag mee. Maar zij kan niet aan het stuur blijven zitten.

Je hoeft ook niet eerst een speciaal teken, visioen of glasheldere innerlijke boodschap te ontvangen voordat je contact mag opnemen. Misschien heb je het signaal allang gehoord en ben je alleen nog bijzonder creatief in het bedenken van redenen om het te negeren.

Omdat je weet dat het Echt wordt zodra je Ja zegt.

Waarvoor je wel aanklopt

Je klopt bij de School aan wanneer je voelt dat je er klaar voor bent.

Niet met je hoofd.

Met je Wezen.

Je hebt jezelf voldoende gevonden om vanuit die herinnering te gaan Creëren. Je voelt een Verlangen, ook wanneer je de vorm nog niet kent. Je wilt niet alles langer op eigen houtje doen, maar je professioneel laten begeleiden door mensen die zowel het innerlijke Proces als het concrete Ambacht begrijpen.

Je bent bereid jouw keuze te faciliteren.

Je bent bereid op te komen dagen.

En je bent bereid je eigen Ja serieus te nemen.

De eerste stap is eenvoudig. Je zegt tegen jezelf dat je er klaar voor bent. En daarna ook tegen ons.

Dan kunnen we beginnen.

Zielsgeluk voor Iedereen

Onder de School ligt een missie die groter is dan ieder afzonderlijk programma, project of bedrijf:

Ieder mens zielsgelukkig in 2064.

Een vraag die mij de afgelopen tijd steeds meer bezighoudt.

Niet omdat ik denk dat er iets mis is met ons vak. Integendeel. Juist omdat ik geloof dat coaching, therapie en training misschien wel tot de mooiste beroepen behoren die er zijn.

• Maar hoe begeleiden we mensen werkelijk naar hun eigen authenticiteit?
• En wat gebeurt er onbewust in groepsdynamieken wanneer een groep steeds homogener wordt?
• Wanneer wordt verbinding synergie… en wanneer wordt het conformeren?

In deze video deel ik een aantal observaties die mijn eigen manier van begeleiden de afgelopen jaren fundamenteel hebben veranderd.

Niet als waarheid.
Wel als een spiegel.

Speciaal voor coaches, trainers, therapeuten en iedereen die de kwaliteit van dit prachtige vak een warm hart toedraagt.

Ik ben benieuwd wat de video met je doet. 🙏

Vrijheid, voor veel mensen is het de reden waarom ze ooit aan persoonlijke ontwikkeling begonnen. Niet omdat ze méér wilden worden, maar omdat ze voelden dat ze zichzelf onderweg waren kwijtgeraakt.

• Vast in een baan.
• Vast in verwachtingen.
• Vast in overtuigingen.
• Vast in patronen die ooit veiligheid boden, maar inmiddels beklemmend voelden.

Dus ontstond er een verlangen. Een verlangen naar vrijheid. En precies daar ontstaat misschien wel de grootste valkuil binnen zowel persoonlijke als spirituele ontwikkeling.

Want wie niet oppast, verruilt de ene gevangenis voor de andere.

Niet langer gevangen in controle…

 …maar gevangen in grenzeloosheid.

Niet langer gevangen in doen…

 …maar gevangen in alleen nog maar zijn.

Niet langer gevangen in materialisme…

…maar gevangen in het idee dat geld niet belangrijk mag zijn.

Niet langer gevangen in verplichtingen…

…maar gevangen in de angst om ooit nog ergens volledig voor te kiezen.

En dat brengt ons bij een inzicht dat de afgelopen tijd steeds helderder voor mij werd. Misschien is de grootste blokkade niet de overtuiging die je kent. Misschien is het de innerlijke verdeeldheid die je nog niet ziet.

We zoeken naar één beperkende overtuiging

Binnen persoonlijke ontwikkeling wordt vaak gesproken over beperkende overtuigingen.

• “Ik ben niet goed genoeg.”
• “Ik ben het niet waard.”
• “Ik ben niet veilig.”

En natuurlijk bestaan zulke overtuigingen. Maar volgens mij zoeken we vaak op de verkeerde plek. Want een mens leeft nooit vanuit één overtuiging, je leeft vanuit een compleet systeem.

• Een systeem van bewuste en onbewuste overtuigingen.
• Van overtuigingen die je hebt meegekregen vanuit je opvoeding.
• Vanuit school.
• Vanuit religie.
• Vanuit eerdere ervaringen.
• Vanuit de maatschappij.
• En misschien nog wel de meest onderschatte: vanuit je spirituele ontwikkeling.

Het probleem is niet dat deze overtuigingen bestaan. Het probleem ontstaat wanneer ze elkaar beginnen tegen te spreken.

Innerlijke verdeeldheid ontstaat niet door één overtuiging

Dit is misschien wel de belangrijkste zin van dit hele artikel.

• Innerlijke verdeeldheid is niet het gevolg van een verkeerde overtuiging.
• Het is het gevolg van meerdere overtuigingen die tegelijkertijd een verschillende werkelijkheid proberen te creëren.

Dat verklaart waarom zoveel mensen het gevoel hebben dat ze tegelijkertijd vooruit willen én zichzelf tegenhouden.

Je wilt zichtbaar zijn…

…maar je wilt niet op de voorgrond staan.

Je wilt overvloed creëren…

…maar je gelooft dat geld spiritueel onbelangrijk is.

Je wilt duizenden mensen helpen…

…maar je bent bang dat mensen je niet begrijpen.

Je wilt een gezond bedrijf bouwen…

…maar je wilt niet commercieel overkomen.

Je wilt volledig vrij zijn…

…maar verlangt ook naar richting.

Geen van deze overtuigingen hoeft onwaar te zijn.

Maar samen kunnen ze een systeem vormen waarin je letterlijk tegelijkertijd gas geeft én op de rem staat.

En precies dát weerspiegelt de werkelijkheid.

Daarom blijven we sleutelen aan de buitenkant

Wanneer resultaten uitblijven, kijken we bijna automatisch naar de buitenwereld.

Misschien moet mijn prijs omlaag. Misschien moet mijn aanbod anders. Misschien moet mijn website beter. Misschien moet ik een andere doelgroep kiezen. Misschien moet ik mijn niche aanpassen.

Soms zijn dat waardevolle keuzes. Maar heel vaak verschuif je slechts van de ene overtuiging naar de andere.

Je verlaagt je prijs. En vervolgens ontstaat de overtuiging:

“Nu doe ik mezelf tekort.”

Je maakt je aanbod toegankelijker. En vervolgens ontstaat de overtuiging:

“Nu ben ik mijn authenticiteit kwijt.”

Je kiest voor een niche. En vervolgens ontstaat de angst:

 “Nu sluit ik mensen uit of mis ik kansen.”

Aan de buitenkant lijkt er van alles te veranderen. Aan de binnenkant blijft de verdeeldheid intact.

De grootste spirituele valkuil

Hier wordt het interessant. Want ook spiritualiteit creëert overtuigingen.

Bijvoorbeeld:

• Verlangen komt uit het ego.
• Geld is niet belangrijk.
• Overgave betekent afwachten.
• Loslaten is beter dan creëren.
• Een bewust mens is niet ambitieus.
• Een spiritueel mens kiest niet voor het uitstralen van autoriteit.

Op zichzelf lijken deze uitspraken wijs. Totdat ze botsen met iets anders dat óók waar is.

• Je voelt een missie.
• Je wilt bouwen.
• Je wilt creëren.
• Je wilt leiding geven.
• Je wilt verantwoordelijkheid nemen.

En ineens ontstaan twee werkelijkheden in hetzelfde systeem. Niet omdat je niet bewust bent, maar omdat je overtuigingen elkaar zijn gaan tegenspreken.

Vrijheid zonder richting bestaat niet

Tijdens een mountainbiketocht viel ineens alles op zijn plek. Veel mensen beginnen aan persoonlijke ontwikkeling omdat ze zich vast voelen. En terecht. Maar zodra ze zich vrijer beginnen te voelen, ontstaat een nieuwe valkuil.

Ze durven zich nergens meer volledig aan te verbinden. Geen niche. Geen duidelijke richting. Geen aanbod. Geen commitment. Geen grenzen. Geen vorm. Want vorm voelt als beperking. En beperking voelt als teruggaan naar de oude gevangenis.

Maar precies daar gaat het mis.

Vrijheid zonder richting wordt uiteindelijk richtingloosheid. En richtingloosheid voelt misschien even bevrijdend…

…maar wordt uiteindelijk opnieuw een gevangenis.

De oorsprong is grenzeloos. Creatie heeft een vorm nodig.

Dit is misschien wel het inzicht dat voor mij alles samenbrengt. De oorsprong is onbegrensd. Bewustzijn kent geen grenzen. Liefde kent geen grenzen.

Maar creatie…

…heeft altijd een vorm nodig.

• Een boek krijgt hoofdstukken.

• Een schilderij krijgt een doek.

• Een lied krijgt een begin en een einde.

• Een bedrijf kiest een doelgroep.

• Een retreat krijgt een datum.

• Een jaarprogramma krijgt twaalf maanden.

Niet omdat de ziel begrensd is, maar omdat het leven zich alleen via een vorm kan uitdrukken.

Vorm is niet het tegenovergestelde van vrijheid. Vorm maakt vrijheid zichtbaar.

De zielsagenda vraagt niet om passiviteit

Misschien is dit wel de grootste misvatting. Sommige mensen wachten tot alles vanzelf ontstaat.

• “Als het de bedoeling is, komt het wel.”
• “Het universum zal het wel laten zien.”
• “Ik wil niets forceren.”

Maar het leven creëert niet buiten jou om. Het creëert dóór jou heen. En dat betekent dat jouw verantwoordelijkheid niet verdwijnt.

Juist niet.

Wanneer je voelt dat er iets door jou heen geboren wil worden…

…mag jij daar een vorm aan geven.

Niet vanuit controle, maar vanuit verantwoordelijkheid.

Inspiratie zonder handelen blijft potentie.

Een kanaal dat niets doorlaat, is geen kanaal.

De zielsagenda lost je overtuigingen niet op

Nog een misverstand. Veel mensen denken dat het volgen van hun ziel alle blokkades oplost. Mijn ervaring is anders.

De zielsagenda maakt je overtuigingen zichtbaar. Iedere stap richting je essentie legt bloot wat daar nog niet mee in overeenstemming is.

 Juist daarom voelt groei soms zo confronterend. Niet omdat je de verkeerde weg bewandelt, maar omdat je jezelf steeds minder kunt voorliegen.

De ziel vraagt niet om perfectie, ze vraagt om eerlijkheid.

De verhouding bepaalt je werkelijkheid

We denken vaak dat één overtuiging ons leven bepaalt. Dat is volgens mij niet zo. De verhouding tussen al je overtuigingen bepaalt de kwaliteit van je innerlijke staat. En die innerlijke staat bepaalt vervolgens:

• Hoe je waarneemt.
• Hoe je communiceert.
• Hoe je liefhebt.
• Hoe je onderneemt.
• Hoe je leiding geeft.
• Hoe je creëert.

En uiteindelijk ook welke werkelijkheid zich ontvouwt.

Misschien is volwassen vrijheid iets heel anders

Misschien is vrijheid niet het tegenovergestelde van commitment. Misschien maakt een gezond commitment juist vrijheid mogelijk.

Je kunt vrij zijn in een huwelijk. Vrij zijn in een bedrijf. Vrij zijn binnen een missie. Vrij zijn binnen een niche. Vrij zijn terwijl je verantwoordelijkheid draagt. Vrij zijn terwijl je volledig kiest.

Dat is geen gevangenschap. Dat is volwassen vrijheid.

Waar innerlijke verdeeldheid verdwijnt, ontstaat richting

Misschien gaat persoonlijke ontwikkeling uiteindelijk niet over het verzamelen van betere overtuigingen. Misschien gaat het ook niet over het loslaten van zoveel mogelijk overtuigingen. Misschien gaat het over iets veel fundamentelers.

Steeds minder innerlijk verdeeld raken. Niet doordat je één kant kiest, maar doordat je ontdekt dat veel schijnbare tegenstellingen elkaar helemaal niet uitsluiten.

Je hoeft niet te kiezen tussen vrijheid of richting. Niet tussen zijn of doen. Niet tussen overgave of verantwoordelijkheid. Niet tussen spiritualiteit of ondernemerschap. Niet tussen liefde en begrenzing.

Werkelijke volwassenheid ontstaat wanneer die tegenstellingen elkaar niet langer bevechten, maar elkaar beginnen te versterken.

En misschien is dát uiteindelijk de diepste betekenis van innerlijke afstemming.

Want waar innerlijke verdeeldheid verdwijnt…

…ontstaat richting.

Waar richting ontstaat…

…ontstaat beweging.

En waar beweging ontstaat…

…kan jouw authentieke expressie eindelijk de vorm aannemen waarvoor zij altijd al bedoeld was.

Waarom de kwaliteit van coaching niet wordt bepaald door de doorbraak, maar door de afstemming.

De afgelopen jaren is er, terecht, veel aandacht ontstaan voor thema’s als veiligheid, consent, autonomie en grenzen binnen coaching, therapie en persoonlijke ontwikkeling.

Het is belangrijk om te voorkomen dat begeleiders vanuit macht bepalen wat goed is voor een ander. En essentieel dat mensen eigenaar blijven van hun eigen proces.

Maar ergens onderweg lijkt ook een andere cruciale vraag naar de achtergrond te zijn verdwenen.

Wat gebeurt er wanneer juist datgene wat gezien wil worden, niet gezien mag worden?

Niet als oordeel. Niet als stelling. Maar als een uitnodiging tot gezamenlijk onderzoek. Want precies daar ontstaat misschien wel de meest interessante dynamiek tussen coach en coachee.

De coach veroorzaakt de spiegel niet

Vaak wordt gezegd dat een coach iemand een spiegel voorhoudt. Mijn ervaring is subtiel anders. Een ervaren coach bedenkt geen spiegel. Hij werkt met wat zich al aandient.

• Een emotie
• Een terugkerend patroon
• Een verandering in lichaamstaal
• Een stilte die iets lijkt te vertellen
• Een vraag die steeds opnieuw wordt gesteld

Dat is niet iets wat de coach creëert, het is iets wat zich al laat zien. En juist dát vraagt om vakmanschap. Iedere waarneming nodigt uit tot verder onderzoek.

Waarneming is nog geen waarheid

Misschien is dit wel één van de belangrijkste onderscheidingen binnen coaching. Je kunt iets heel zuiver waarnemen, maar de betekenis die je eraan geeft, blijft altijd voorlopig.

• Je ziet iemand verstarren
• Je merkt dat iemand wegkijkt
• Je voelt dat de energie verandert

Dat zijn waarnemingen. Maar zodra je zegt:

• “Je bent bang.”
• “Je vermijdt.”
• “Je saboteert jezelf.”

…ben je betekenis aan het geven.

Misschien klopt die betekenis. Misschien ook niet.

Daarom is een goede coach niet degene die de snelste conclusies trekt, maar degene die zijn waarneming durft te onderzoeken. Niet uit twijfel of onzekerheid, maar om de werkelijkheid vollediger te leren zien.

Wanneer weerstand verschijnt

En dan ontstaat soms een spannend moment. Een coach benoemt iets. En de coachee zegt:

• “Daar wil ik nu niet naar kijken.”
• “Hier wil ik niet op gespiegeld worden.”

Wat gebeurt er dan? Is dit een gezonde grens? Is het een beschermingsmechanisme? Is het een intuïtief weten dat het nog niet het juiste moment is? Of is het juist de plek waar een belangrijke beweging zichtbaar wordt?

Misschien is het antwoord niet zo belangrijk als de bereidheid om de vraag samen te onderzoeken. Want zodra de coach gaat overtuigen, verdwijnt de ontmoeting. Maar zodra de coachee iedere spiegel afwijst, ontstaat er óók een vraag.

Wat gebeurt er precies waardoor deze spiegel niet ontvangen kan worden?

Niet als verwijt, maar als nieuwsgierigheid.

De verleiding van de doorbraak

Misschien ligt hier wel de grootste uitdaging voor iedere begeleider. Want iedere coach verlangt naar groei bij zijn cliënt. Dat is menselijk. Maar soms sluipt er ongemerkt iets anders binnen. De wens dat er vandaag een doorbraak plaatsvindt. En dat verlangen hoeft helemaal niet voort te komen uit ego.

Het kan ontstaan vanuit liefde. Vanuit betrokkenheid. Vanuit de oprechte wens iemand verder te helpen. En toch verandert er iets zodra de doorbraak belangrijker wordt dan de ontmoeting.

Want waar een agenda ontstaat, verdwijnt subtiel de afstemming. Dan ontstaat de neiging om nét iets harder te duwen. Nét iets sneller betekenis te geven. Nét iets meer te willen overtuigen. Niet uit onzuiverheid, maar uit verlangen.

En juist dát vraagt om voortdurende zelfreflectie.

De kunst van het afstemmen

Een patroon zien is iets anders dan weten wat ermee gedaan moet worden. Daar begint het echte vakmanschap. Een ervaren coach vraagt zich voortdurend af:

• Is dit het juiste moment?
• Is dit de juiste ingang?
• Dient stilte hier meer dan een interventie?
• Vraagt deze situatie om vertragen of juist om confronteren?
• Ben ik werkelijk afgestemd… of wil ík te graag dat hier iets gebeurt?

Dat zijn misschien wel belangrijkere vragen dan welke methode iemand gebruikt. Want de kwaliteit van coaching zit uiteindelijk niet in de techniek. Ze zit in de verfijning van de afstemming.

De ontmoeting is belangrijker dan de uitkomst

Misschien is dat wel de essentie. Een doorbraak is nooit het doel van een goede coach. Een doorbraak kan hooguit het gevolg zijn van een zuivere ontmoeting. Soms ontstaat er een levensveranderend inzicht. Soms valt er een oud patroon weg. Soms gebeurt er ogenschijnlijk niets. En toch kan juist dát de meest waardevolle sessie zijn. Omdat iemand zich voor het eerst volledig gezien voelt. Of omdat er eindelijk niets opgelost hoeft te worden.

De kwaliteit van een coach wordt uiteindelijk niet bepaald door het aantal doorbraken dat hij faciliteert. Maar door zijn vermogen om trouw te blijven aan de ontmoeting. Ook wanneer er géén doorbraak plaatsvindt.

Misschien begint echte groei hier

Misschien vraagt coaching uiteindelijk niet om meer technieken. Niet om betere methodes. Niet om sterkere interventies. Maar om twee mensen die bereid zijn hetzelfde te doen.

• De coach onderzoekt voortdurend zijn waarneming, zijn betekenis en zijn verlangen
• De coachee onderzoekt voortdurend zijn ervaring, zijn weerstand en zijn openheid

Niet om elkaar te overtuigen. Niet om gelijk te krijgen. Maar omdat de werkelijkheid altijd groter is dan de eerste interpretatie.

Misschien is dát wel de meest volwassen vorm van coaching. Waar niet de doorbraak centraal staat, maar de ontmoeting waaruit iedere mogelijke doorbraak vanzelf mag ontstaan.

We hebben ‘moeten’ zo grondig uit onze vrije samenleving verbannen, dat we soms niet eens meer onderzoeken of iets werkelijk van ons wordt gevraagd. Tijd voor eerherstel. Niet van dwang, maar van verantwoordelijkheid.

Door Nico de Jong

Ik moet je even irriteren.

Komt-ie.

Je moet dit artikel lezen. Niet vluchtig, niet half terwijl je ondertussen door je tijdlijn scrolt en ook niet straks, wanneer je agenda er misschien iets meer ruimte voor heeft. Nee. Nu. En voordat je verontwaardigd wegklikt of mij in gedachten alvast op mijn plek zet, wil ik je vragen om heel even stil te staan bij wat er zojuist in jou gebeurde.

Voelde je irritatie? Spande er iets aan in je lichaam? Schoot er onmiddellijk een stem omhoog die zei: Ik moet helemaal niets. Dat bepaal ik zelf wel. Wie denk jij wel niet dat je bent om mij te vertellen wat ik moet doen? Misschien begon je Mind binnen een fractie van een seconde een juridisch waterdicht pleidooi op te bouwen over autonomie, keuzevrijheid en persoonlijke grenzen. Misschien had je al besloten dat deze tekst niet klopt, nog voordat je werkelijk had onderzocht wat hier wordt gezegd.

Merk je het?

Mooi.

Dan wil ik je feliciteren.

Jij bent het levende bewijs dat het woord ‘moeten’ in onze maatschappij officieel niet meer in de vrij staat.

Er hoeft maar iemand te zeggen dat je iets moet doen en de hekken gaan dicht. De bewaking wordt opgetrommeld, het Ego trekt zijn uniform aan en de Mind begint argumenten te verzamelen. Nog voordat er waarachtig is gevoeld, staat het antwoord al vast: nee. Niet noodzakelijk omdat datgene wat gevraagd wordt niet klopt, maar omdat iemand het gewaagd heeft het woord moeten te gebruiken.

En precies dáár moeten we het over hebben.

Er bestaat een verschil tussen moeten en moeten

Laat ik meteen glashelder zijn. Er bestaat een moeten waar we terecht afscheid van hebben genomen. Het moeten van dwang, onderdrukking en opgelegde verwachtingen. Het moeten van ouders, leraren, werkgevers, geliefden en systemen die meenden te mogen bepalen hoe jij je had te gedragen, wat jij belangrijk moest vinden en wie jij moest worden. Het moeten waarbij je jezelf verliet om goedkeuring, veiligheid, liefde of bestaansrecht te ontvangen.

Dat moeten mag verdwijnen. Sterker nog: dat had allang mogen verdwijnen.

Alleen zijn we in onze bevrijdingsdrang doorgeschoten. We hebben niet alleen het moeten vanuit dwang ter discussie gesteld, maar het volledige woord verdacht gemaakt. “Niets moet” werd een bevrijdende uitspraak en veranderde vervolgens langzaam in een geloofsovertuiging. “Je hebt altijd een keuze.” “Doe alleen wat goed voelt.” “Volg je verlangen.” “Niemand mag voor jou bepalen wat jij moet doen.”

Het klinkt vrij. Het klinkt volwassen. Het klinkt zelfs behoorlijk spiritueel.

Maar is het dat ook?

Wat als jouw automatische weerstand tegen moeten helemaal geen uiting van vrijheid is? Wat als het een reflex is? Wat als je inmiddels zo geconditioneerd bent om alles wat moet bij voorbaat af te wijzen, dat je niet eens meer waarachtig onderzoekt wat er werkelijk van je gevraagd wordt?

Want er bestaat nog een ander moeten. Een moeten dat je niet bij jezelf vandaan haalt, maar je juist terugbrengt naar je Kern. Een moeten dat niet voortkomt uit dwang, maar uit een innerlijke roep. Soms wordt een mogelijkheid van buitenaf aangeboden en voel je vanbinnen onmiddellijk dat er iets gaat stromen. Je lichaam weet het eerder dan je hoofd. Je voelt het in je buik. Er is een helder, onmiskenbaar Ja.

Dit klopt. Hier heb ik aan mee te doen. Dit wordt van mij gevraagd. Dit heb ik te doen.

Of, wanneer we eindelijk weer normaal met het woord durven omgaan:

Dit moet ik doen.

Een automatische afwijzing van moeten is net zo onvrij als automatische gehoorzaamheid. In beide gevallen voel je niet. Je reageert.

Je hebt eerst waarachtig te voelen

Het probleem is dus niet het woord moeten. Het probleem ontstaat wanneer we niet meer voelen waar het moeten vandaan komt. Is het een oplegging die jou van jezelf verwijdert? Of wordt er iets aangeraakt wat jij diep vanbinnen allang weet? Voel je een werkelijke Nee in je hele systeem? Of schiet je in verzet omdat jouw Ego niet van plan is zich iets te laten vertellen?

Dat onderscheid kan niemand voor jou maken. Er bestaat geen universele checklist waarmee je kunt bewijzen of een innerlijk moeten klopt. Voor mij voelt een waarachtige roep als stroming in mijn buik. Zelfs wanneer de mogelijkheid extern wordt aangeboden, herken ik dat er iets van mij wordt gevraagd. Bij dwang of oplegging voel ik een duidelijke Nee in mijn hele systeem.

Dat zal bij jou mogelijk anders werken. Je hebt je eigen taal opnieuw te leren verstaan. En misschien vooral: je hebt te herinneren dat je die taal allang kent. Je bent het voelen niet kwijtgeraakt. Je bent het gaan wantrouwen. Je bent geluk, richting, bevestiging en toestemming buiten jezelf gaan zoeken en bent vervolgens verbaasd geraakt dat je je eigen signalen niet meer helder kunt horen.

Daarom is de beweging niet: eerst alles begrijpen en daarna misschien een keer handelen. De beweging is:

Voelen. Handelen. Voelen. Handelen. Voelen. Handelen.

Je voelt wat er nu klopt en handelt daarnaar. Vervolgens voel je opnieuw wat die beweging zichtbaar maakt. Soms ontdek je dat je goed hebt geluisterd. Soms kom je erachter dat je te vroeg bewoog, een signaal verkeerd interpreteerde of jezelf iets wijsmaakte. Dat is geen bewijs dat je niet kunt voelen. Dat is hoe je leert.

Door ervaring.

Door fouten te maken.

Door terug te voelen.

Door jezelf niet eindeloos af te straffen, maar ook niet weg te lopen voor de consequenties van wat je hebt gekozen.

Soms is opdracht gewoon opdracht

Mijn Gidsen sturen mij aan. Van Binnenuit. Ze geven me hints, wijzen me de weg en laten me voelen waar ik heb te zijn, wat ik heb te creëren en soms ook heel letterlijk wat ik tegen iemand heb te zeggen. Heel vaak voel ik dan: Ja, dit wordt van mij gevraagd. Dit heb ik te doen.

Of anders geformuleerd:

Dit moet ik doen.

Niet omdat iemand mij dwingt. Niet omdat ik mijn eigen wil heb uitgeschakeld. En ook niet omdat ik iedere willekeurige gedachte die in mij opkomt onmiddellijk tot goddelijke opdracht verklaar. Soms is een gedachte gewoon een gedachte. Soms wil mijn Ego ergens naartoe. Soms bouwt mijn Mind een verhaal dat zo overtuigend klinkt, dat het bijna op waarheid begint te lijken.

Maar soms is opdracht gewoon opdracht.

No questions asked.

Dan hoef ik niet eerst te begrijpen waarom ik ergens naartoe moet, waarom ik iemand moet bellen of waarom ik precies dát tegen iemand heb te zeggen. Ik hoef het Leven niet te verzoeken om een compleet projectplan, inclusief risicoanalyse, resultatenprognose en garanties voor een goede afloop. Als ik waarachtig voel dat ik het heb te doen, dan doe ik het.

Vertrouwen begint precies waar de behoefte aan volledige verklaring eindigt.

Ik vertrouw erop dat ik precies die bewegingen maak die het Grotere Plan van mij vraagt. Niet omdat ik altijd foutloos luister, niet omdat ik nooit een aanwijzing mis en ook niet omdat ik vooraf begrijp waartoe iedere stap zal leiden. Ik vertrouw omdat ik door ervaring steeds beter heb leren herkennen hoe het voelt wanneer iets van mij is.

En vervolgens heb ik te bewegen.

Ik ben een Pion op een veel groter schaakbord. Dan mag ik me ook als Pion gedragen, en niet als de Schepper van het Schaakbord.

Dat klinkt misschien klein, maar zo ervaar ik het niet. Een Pion is niet onbelangrijk. Een Pion heeft een Plek, een richting en een beweging die gevolgen heeft voor het volledige speelveld. Alleen hoeft de Pion niet het gehele bord te overzien om zijn volgende stap te zetten.

Daar gaat het bij ons vaak mis. We voelen welke beweging van ons wordt gevraagd, maar eisen vervolgens dat we eerst het volledige schaakspel mogen begrijpen. We willen weten waarom wij moeten bewegen, wat de andere stukken gaan doen, hoe de partij zal eindigen en welke garantie we krijgen dat onze zet de juiste is.

Maar dat is niet de positie van de Pion.

Ik hoef niet alles te weten. Ik hoef alleen mijn energetische Plek niet te verlaten en te bewegen wanneer ik voel dat het mijn beurt is.

Het waarom als rookgordijn

We hebben van begrijpen een voorwaarde voor handelen gemaakt. Waarom moet ik dit doen? Wat levert het mij op? Waar leidt het toe? Past dit wel binnen mijn plannen? Is het verstandig? Is er voldoende bewijs? Kan iemand mij garanderen dat ik later geen spijt krijg?

Soms zijn dat uitstekende vragen. En soms zijn het rookgordijnen.

De Mind wil begrijpen voordat zij beweegt. De Ziel beweegt soms allang voordat er iets te begrijpen valt. Misschien voel je dat je iemand moet bellen, dat je ergens naartoe moet, dat je een gesprek niet langer mag uitstellen of dat je een keuze hebt te maken die je al maanden probeert te vermijden. Misschien voel je dat je iets moet schrijven, zeggen, bouwen, beëindigen of juist beginnen.

Je weet nog niet waarom. Je weet misschien niet eens wat je er precies te doen hebt.

Maar je voelt dat je er moet zijn.

Vorige week zegde ik een afspraak bij een kapper af. Mijn reguliere kapper zou terugkomen van vakantie en rationeel gezien leek het logisch om daarop te wachten. Een week later voelde ik alsnog: nee, ik werd bij die andere kapper gevraagd. Ik had daar moeten zijn.

Geen groot drama. Geen kosmische zelfbestraffing. Wel een duidelijk innerlijk weten: hier heb ik niet geluisterd. Dus maak ik een nieuwe afspraak.

Nieuwe ronde, nieuwe kans.

There’s always a second chance to do Right.

Maar ook die zin vraagt om integriteit. Een tweede kans is geen vrijbrief om de eerste aanwijzing te negeren. Je kunt niet zeggen: Ach, het Leven geeft me later toch wel weer een mogelijkheid, dus vandaag kies ik nog even niet. Zo werkt het niet. Een tweede kans is genade nadat je hebt herkend dat je niet hebt gehandeld naar wat je eigenlijk al wist.

Vervolgens moet je alsnog bewegen.

Je Plek innemen is geen vrijblijvende bezigheid

Het innerlijke moeten heeft voor mij alles te maken met je Plek. Je Plek is het energetische gebied waarvoor jij verantwoordelijkheid draagt. Noem het jouw stukje op het grote speelveld. Het gebied waarvoor jij, voordat je hier naar aarde kwam, al afspraken hebt gemaakt.

Je verlaat die Plek regelmatig. Je doet dat wanneer je mensen gaat ophalen, wanneer je probeert te dragen wat niet van jou is, wanneer je je eigen gevoel negeert om een ander tevreden te houden of wanneer je weigert te creëren wat door jou heen naar buiten wil. Je verlaat je Plek ook wanneer je jouw persoonlijke voorkeur belangrijker maakt dan de verantwoordelijkheid die bij jouw positie hoort.

Dat bewegen van jezelf vandaan hoort bij het menselijke leerproces. In de eerste jaren van je leven leer je kijken naar de buitenwereld. Je leert je aanpassen, inschatten wat anderen van je verwachten en ontdekken welk gedrag liefde, aandacht of veiligheid oplevert. Maar op een bepaald moment wordt van je gevraagd dat je de weg terugvindt.

Naar je Kern.

Naar je Plek.

Naar waarvoor je hier gekomen bent.

Het innerlijke moeten is dan niet de stem van een cipier. Het is de herinnering aan een afspraak.

Misschien is het innerlijke moeten wel de herinnering aan een keuze die jij zelf allang hebt gemaakt, voordat je hier kwam.

Je bezit de keuzevrijheid om die afspraak niet na te komen. Je mag weigeren. Je mag een andere afslag nemen. Je mag jezelf jarenlang vertellen dat je nog niet klaar bent, dat het moment niet klopt of dat je eerst iets anders moet oplossen.

Maar keuzevrijheid ontslaat je niet van verantwoordelijkheid.

Kunnen. Willen. Hebben.

Ik stel mensen vaak drie vragen: wat kan je doen, wat wil je doen en wat heb je te doen?

De eerste vraag gaat over je mogelijkheden, ervaring en skillset. Wat beheers je? Wat heb je geleerd? Waar ben je praktisch toe in staat?

De tweede vraag gaat over je motivatie, voorkeur, verlangen en het ik. Waar heb je zin in? Wat lijkt je leuk? Wat zou jij persoonlijk graag willen?

De derde vraag is van een andere orde. Dat is de Zielsvraag. Wat wordt werkelijk van je gevraagd? Welke beweging heeft door jou heen plaats te vinden?

Kunnen. Willen. Hebben.

Wanneer die drie samenvallen, zit je geramd. Dan kun je het, wil je het én weet je dat het van jou is. Er hoeft geen motivatie te worden opgepompt, omdat jouw persoonlijke wil en de beweging van het Leven dezelfde kant op bewegen.

Maar meestal vallen ze niet onmiddellijk samen. Soms kun je iets uitstekend, terwijl je het niet meer te doen hebt. Soms wil je iets ontzettend graag, terwijl het helemaal niet van jou is. En soms heb je iets te doen waarvoor je de vaardigheden nog niet bezit en waar jouw ik voorlopig ook helemaal geen zin in heeft.

We hebben de vraag Wat wil ik? tot een bijna heilige vraag verheven. We maken visionboards, formuleren verlangens en vragen het Leven voortdurend wat het ons kan brengen. We vragen waar we gelukkig van worden, welke kansen er voor ons klaarliggen en hoe we het leven kunnen creëren waarnaar we verlangen.

Maar misschien hebben we de vraag wel omgedraaid.

Misschien is de belangrijkste vraag niet:

Wat wil jij van het Leven?

Maar:

Wat vraagt het Leven van jou?

Dat is een ongemakkelijkere vraag. Want misschien vraagt het Leven niet om nóg meer verlangen, maar om verantwoordelijkheid. Misschien vraagt het niet om wachten totdat alles prettig voelt, maar om bewegen terwijl je de volledige uitkomst nog niet kent. Misschien vraagt het niet wat jij vandaag het liefste zou kiezen, maar of jij bereid bent de Plek in te nemen die allang voor jou klaarligt.

Willen is niet altijd de hoogste waarheid.

Soms wil jij iets anders dan wat je hebt te doen. Soms heeft jouw ik allerlei overtuigende argumenten, terwijl je diep vanbinnen allang weet welke beweging van je wordt gevraagd. En soms valt wat jij wilt uiteindelijk volledig samen met wat het Leven van jou verlangt.

Dán zit je geramd.

Wat als werkelijke vrijheid niet betekent dat niets moet, maar dat jij vrij genoeg bent om gehoor te geven aan wat door jou heen móét gebeuren?

Misschien gaat onze allergie voor moeten helemaal niet over vrijheid. Misschien zijn we vooral bang geworden voor de mogelijkheid dat het Leven werkelijk iets van ons verlangt.

Het geheel komt vóór het individu

Hier wordt het ongemakkelijk. Want we leven in een tijd waarin het persoonlijke belang steeds vaker tot hoogste autoriteit is verheven. Mijn gevoel. Mijn ruimte. Mijn grens. Mijn tempo. Mijn keuze. Mijn waarheid. Mijn proces.

Allemaal belangrijk.

Maar er bestaat ook zoiets als systemische volgordelijkheid.

Het geheel komt vóór het deel. Het team komt vóór het individu. Het collectieve belang komt vóór het persoonlijke belang. Dat betekent niet dat het persoonlijke belang niet bestaat of niet serieus genomen mag worden. Zeer zeker wel. Alleen de volgorde mag niet worden omgewisseld.

Een voetbalteam waarin iedere speler uitsluitend doet wat voor hem persoonlijk het prettigst voelt, zal nooit een wedstrijd winnen. Een organisatie waarin iedere medewerker zijn individuele voorkeur boven de gezamenlijke opdracht plaatst, houdt uiteindelijk op een organisatie te zijn. Een samenleving waarin niemand bereid is iets te dragen wat niet onmiddellijk persoonlijk voordeel oplevert, valt uit elkaar.

We hebben keuzevrijheid gekregen. Maar keuzevrijheid betekent niet dat jouw persoonlijke voorkeur altijd als eerste komt. Soms vraagt het grotere geheel iets van jou wat jij als individu niet onmiddellijk zou kiezen.

Wat als moeten simpelweg de consequentie is van ergens werkelijk bij horen?

Je bent het geheel niets verschuldigd.

En Alles.

Niets, omdat jouw bestaan geen schuld is. Alles, omdat je niet losstaat van het geheel. One is All and All is One. All-in betekent niet dat je jezelf moet opofferen. Het betekent dat je jezelf niet langer buiten de gezamenlijke beweging plaatst zodra jouw persoonlijke voorkeur iets anders wil.

Een Ja zonder consequenties is niets waard

Soms moet je gewoon iets kiezen. Een product, een dienst, een samenwerking, een huis, een opleiding, een plek in een team of een rol binnen een organisatie. Je bezit de vrijheid om Ja of Nee te zeggen. Maar zodra je Ja zegt, ontstaan er consequenties.

Wanneer je een product of dienst kiest en ontvangt wat is afgesproken, moet je daar ook voor betalen. Net zoals je iedere maand voor je huis, je auto en de Belastingdienst betaalt. Dan kun je niet achteraf ineens besluiten dat betalen niet meer goed voelt.

Dat is geen onderdrukking. Dat is verantwoordelijkheid.

We zijn persoonlijke vrijheid soms gaan verwarren met het recht om iedere verplichting opnieuw ter discussie te stellen zodra die ongemakkelijk wordt. Maar een vrije keuze zonder de bereidheid om de consequenties van die keuze te dragen, is geen vrijheid.

Het is vrijblijvendheid.

Wat is een Ja nog waard wanneer je jezelf daarna vrijwaart van alles wat door die keuze noodzakelijk is geworden?

Niks.

Integriteit blijkt niet alleen uit je vermogen om vrij te kiezen. Integriteit blijkt vooral uit wat je doet nadat je gekozen hebt.

“Ik voel dat jij dit moet kiezen”

Tot zover is het relatief eenvoudig om het met dit artikel eens te zijn. Theoretisch gezien kunnen we gezamenlijk instemmend knikken bij woorden als innerlijke roep, verantwoordelijkheid, systemische volgordelijkheid en het Grotere Plan.

Maar laten we het nu eens in de praktijk brengen.

Zeg maar eens tegen een klant:

“Ik voel dat jij dit product hebt te kiezen.”

Of, nog spannender:

“Ik voel dat jij dit moet doen.”

Kijk vervolgens maar eens wat er met jouw systeem én met dat van de klant gebeurt.

Succes gegarandeerd.

Binnen ons werk spreken wij soms uit wat we bij een klant voelen. Niet omdat we iemand in een product willen lullen, niet omdat we het vel over iemands neus willen trekken en ook niet omdat iedere persoon die binnenkomt vooral als omzetkans wordt bekeken. Wij zijn werkelijk bezig met de vraag: wat heeft deze persoon nodig?

Soms voelen we daar, gegidst door onze Gidsen, een bepaald product, een specifieke dienst en zelfs een bepaalde prijs bij. Dan hebben wij de verantwoordelijkheid om dat uit te spreken. Niet om de keuze over te nemen en ook niet om iemand onder druk te zetten, maar evenmin om onze waarneming te verzwijgen omdat de ander mogelijk weerstand zal voelen.

Soms weten we al hoe waardevol een bepaalde keuze op de lange termijn voor iemand kan worden. We kunnen voelen hoeveel dankbaarheid er later kan zijn wanneer iemand door het ongemak heen beweegt en uiteindelijk Ja zegt.

De klant behoudt altijd de vrijheid om Ja of Nee te zeggen. Maar de vrijheid van de klant ontslaat ons niet van de verantwoordelijkheid om te delen wat wij werkelijk waarnemen.

Loslaten betekent niet dat je je mond moet houden.

Soms moet je juist spreken.

Een Nee is niet automatisch de waarheid

Wanneer een klant Nee zegt, hebben wij dat te respecteren. Een Nee is een Nee. Maar respecteren betekent niet dat we moeten doen alsof iedere Nee automatisch uit iemands diepste waarheid voortkomt.

Soms zegt iemand Nee vanuit zijn Kern. En soms zegt iemand Nee vanuit angst, Ego of Mind. De klant zal dat tweede meestal niet onmiddellijk beamen. Het Ego is slim genoeg om een volledig sluitend verhaal te produceren waardoor het ongemak niet gevoeld hoeft te worden. De prijs is te hoog. Het moment is niet goed. Eerst moet er nog iets anders gebeuren. De partner vindt er iets van. De agenda zit vol. Het lichaam zou zogenaamd Nee zeggen.

Misschien is dat allemaal waar.

En misschien ook niet.

Soms word ik boos wanneer een klant Nee zegt. Bij nadere beschouwing is het meestal niet werkelijk boosheid. Het is de frustratie van voelen dat iemand zichzelf met een overtuigend verhaal weghoudt bij precies de beweging die nodig is.

Ook dan heb ik los te laten.

Maar niet met een gemakkelijk spiritueel excuus: Ach, dan heeft het blijkbaar allemaal zo moeten zijn.

Nee.

Soms was een Nee gewoon niet de juiste keuze.

Dat iets gebeurt zoals het gebeurt, maakt het nog niet kloppend. Het maakt het acceptabel. Je hebt te erkennen dát het gebeurd is. Maar acceptatie is niet hetzelfde als goedkeuring, juistheid of waarheid.

Acceptatie is niet het eindpunt van verantwoordelijkheid. Het is het begin.

Pas wanneer je stopt met ontkennen wat er is gebeurd, kun je voelen wat er nu rechtgezet, uitgesproken, betaald, hersteld of gecreëerd moet worden.

Hoor en wederhoor: wanneer wordt voelen manipulatie?

Ik hoor de bezwaren al. Iedere verkoper kan wel beweren dat hij voelt wat een klant moet kiezen. Financieel eigenbelang kan gemakkelijk worden vermomd als intuïtie. Een leidinggevende kan het collectieve belang gebruiken om persoonlijke belangen weg te drukken. Een spiritueel Ego kan iedere wens presenteren als boodschap van Gidsen.

Dat klopt allemaal.

Dit onderwerp vraagt daarom om een buitengewoon integere houding. Niet om vrijblijvende intuïtie, maar om het voortdurende vermogen om jezelf te onderzoeken. Wil ik werkelijk dienen, of wil ik gelijk krijgen? Spreek ik omdat het gezegd moet worden, of omdat ik de uitkomst wil controleren? Kan ik volledig benoemen wat ik voel en de ander daarna werkelijk vrijlaten? Durf ik verantwoordelijkheid te nemen wanneer ik ernaast zat? En durf ik ook te blijven staan wanneer ik voel dat mijn boodschap klopt, maar iemand haar liever niet hoort?

Er bestaat geen theoretisch model dat ieder risico op misbruik wegneemt. Zodra mensen werken met gevoel, invloed, autoriteit en geld, kan er iets scheefgaan. Maar de mogelijkheid van misbruik betekent niet dat we ieder innerlijk weten moeten verbieden. Anders zouden we uit angst voor manipulatie ook eerlijkheid, leiderschap, advies en intuïtie moeten afschaffen.

Hoor en wederhoor betekent bovendien niet dat iedere positie uiteindelijk moet oplossen in een veilige, neutrale middenweg waar niemand zich nog aan kan stoten. Het betekent dat we de bezwaren serieus nemen, zonder onze eigen waarneming onmiddellijk te verlaten.

Misschien zit ik ernaast.

Misschien zit jij ernaast.

En misschien kunnen we dat alleen ontdekken door te spreken, te handelen, terug te voelen en verantwoordelijkheid te nemen voor de gevolgen.

Het ongemak is niet altijd een Nee

We hebben geleerd dat iets wat goed is, ook goed moet voelen. Maar goed voelen en prettig voelen zijn niet hetzelfde. De waarheid vertellen kan kloppen en je lichaam laten trillen. Een grens stellen kan juist zijn en verschrikkelijk ongemakkelijk voelen. Een investering kan diep kloppen en tegelijkertijd alle angst rond geld aanraken. Je Plek innemen kan voelen alsof je oude identiteit uit elkaar valt.

Soms is ongemak een duidelijk signaal om te stoppen.

En soms is ongemak precies de plek waar je naartoe hebt te bewegen.

Dat onderscheid leer je niet door theoretisch met dit artikel in te stemmen. Je leert het door te leven. Door te bewegen. Door verkeerd te kiezen. Door de gevolgen te ervaren en terug te voelen. Door steeds zuiverder te leren herkennen of je weerstand voortkomt uit een werkelijke Nee of uit een deel van jou dat niet wil veranderen.

Niet iedere weerstand is intuïtie.

Soms is weerstand gewoon weerstand.

De bulldozer van het Leven

Ik zie het Leven als een bulldozer die op een rustig, vast tempo achter je aan rijdt. Ga je veel sneller dan die bulldozer, dan loop je voor de troepen uit. Je ideeën vinden geen grond. Het veld is er nog niet klaar voor. Je probeert iets te forceren wat zijn tijd nog niet heeft bereikt.

Ga je te langzaam, dan komt de bulldozer steeds dichterbij. Het begint te wringen. Je wordt onrustig, gefrustreerd of vermoeid. Je voelt dat iets door jou heen naar buiten wil, maar blijft uitstellen. Het Leven blijft bewegen en drukt net zolang tegen je aan totdat jij alsnog in actie komt.

Of je besluit helemaal niet te bewegen.

Dan sterft er langzaam iets vanbinnen.

Totdat je uiteindelijk werkelijk sterft.

Het Leven vraagt nu eenmaal van je dat je in Beweging bent en blijft.

That’s It.

Wat als mensen niet alleen opgebrand raken doordat ze te veel doen, maar ook doordat ze jarenlang níét doen wat door hen heen gedaan moet worden?

Te vroeg bewegen is niet de bedoeling. Te laat bewegen evenmin. Het gaat erom dat je het tempo van het Leven opnieuw leert voelen.

Moeten is de brug naar Creatie

Een waarheid die alleen wordt gevoeld, blijft potentie. Pas wanneer jij handelt, krijgt zij een lichaam in deze wereld. Daarom kan moeten voelen als het exacte moment waarop een innerlijke waarheid weigert nog langer slechts een mogelijkheid te blijven.

Zij moet worden uitgesproken.

Zij moet worden gebouwd.

Zij moet worden geschreven.

Zij moet worden geleefd.

Creatie is niet alleen een leuk project voor wanneer jouw agenda toevallig ruimte overlaat. Creatie is hoe het Leven door jou heen vorm krijgt. Wanneer jij niet creëert wat alleen door jou heen geboren kan worden, onthoud je de wereld Alles van wie jij bent.

En je onthoudt jezelf Niks.

Niet omdat jouw menselijke waarde afhankelijk is van prestaties, productie of succes, maar omdat jij jezelf niet werkelijk kunt ervaren zolang je structureel weigert te belichamen wat door jou heen wil leven. Je kunt eindeloos praten over jouw potentieel, maar potentieel dat nooit wordt belichaamd verandert uiteindelijk in frustratie, bitterheid of een leven waarin je wel aanwezig was, maar nooit werkelijk bent verschenen.

Wat als moeten dus niet de vijand van vrijheid is?

Wat als moeten de brug is tussen innerlijk weten en Creatie?

We moeten dit opnieuw leren

Dit artikel gaat het vraagstuk niet definitief beantwoorden.

Dat moet ook niet.

We kunnen het woord moeten theoretisch uitbenen, filosofisch onderzoeken en eindeloos nuanceren, maar uiteindelijk wordt het verschil alleen zichtbaar in de praktijk. Daar waar altijd Alles en Niks gebeurt. Daar waar je soms glashelder voelt en soms volledig de plank misslaat. Daar waar je leert, beweegt, fouten maakt en verantwoordelijkheid neemt.

Theoretisch kun je het volledig met mij eens zijn. Maar zeg morgen maar eens tegen een klant: “Ik voel dat jij dit product moet kiezen.” Kijk vervolgens wat er gebeurt. In jouw systeem, in het systeem van de klant en in de ruimte tussen jullie beiden.

Kun jij blijven staan zonder te duwen? Kan de ander waarachtig voelen zonder automatisch in verweer te schieten? Kunnen jullie het ongemak verdragen zonder het onmiddellijk weg te verklaren? Kun jij accepteren dat iemand Nee zegt, zonder te doen alsof iedere Nee daarom ook klopt? En kun jij verantwoordelijkheid nemen wanneer later blijkt dat jij degene was die niet zuiver voelde?

Dáár oefenen we.

Niet alleen op papier. Niet in een veilige theorie waarin iedereen altijd gelijk heeft. Maar midden in het Leven.

Daarom nodig ik je uit om te reageren. Niet alleen met wat je intellectueel van dit artikel vindt, maar vooral met wat het woord moeten in jouw systeem laat gebeuren.

Wanneer voelde jij dat iets werkelijk moest gebeuren? Wanneer bleek jouw weerstand terecht? Wanneer dacht je jouw vrijheid te verdedigen, terwijl je eigenlijk verantwoordelijkheid ontweek? Wanneer zei je vanuit je Kern Nee? En wanneer bouwde je vooral een briljant verhaal om niet te hoeven bewegen naar de plek waar het ongemakkelijk werd?

Misschien irriteert dit artikel je nog steeds.

Mooi.

Blijf daar dan eens even.

Voel waar de irritatie werkelijk over gaat.

En handel vervolgens naar wat je allang weet.

Want ja.

Soms moet iets gewoonweg.

Ik moet iets bekennen. Ik ben niet eerlijk naar je geweest.

Al jaren stop ik bij tijd en wijlen mijn waarheid onder stoelen en banken. Niet omdat ik haar zelf niet aankan, maar omdat ik weet wat er kan gebeuren wanneer ik in één keer vertel wat jouw Ziel mij laat zien. Wanneer je voor me staat, zie ik vaak waar jouw ware Zielspad ligt. Ik zie wat je hier werkelijk komt brengen, waar je jezelf nog klein houdt en welke beweging al jarenlang op je wacht. En ja, ik zie meestal ook welke overtuigende verhalen je hebt bedacht om die beweging vooral niet te hoeven maken.

Daar kan ik niets aan doen. Het is één van mijn Talenten.

Eerlijk zijn naar mezelf betekent daarom dat ik dit Talent niet langer kleiner maak. Ik zie het. Ik kan het. En wanneer iets gezegd heeft te worden, heb ik het te benoemen. Niet om gelijk te krijgen. Niet om jouw leven voor je te bepalen. Niet omdat ik beter weet welke beslissing jij morgen moet nemen. Maar omdat ik niet langer bereid ben om te doen alsof ik niet zie wat ik zie.

Misschien heb ik je de afgelopen jaren niet beschermd tegen mijn waarheid. Misschien heb ik je beschermd tegen die van jezelf.

Wat zijn we poezelig naar elkaar geworden

Ik ben vaak genoeg teruggefloten. “Nico, je gaat te snel.” “Mensen kunnen dit nog niet dragen.” “Ze zijn er nog niet klaar voor.” “Je moet ze daar rustig naartoe begeleiden.”

En natuurlijk zit daar soms wijsheid in. Ieder mens heeft een eigen tempo. Je mag draagkracht ontwikkelen voor de missie, de verantwoordelijkheid en de grootsheid die bij jouw leven horen. Je hoeft niet vandaag je hele bestaan om te gooien omdat iemand iets in je ziet wat je zelf nog niet volledig kunt bevatten.

Maar wat als een groot deel van al die voorzichtigheid ook gewoon bullshit is?

Wat zijn we poezelig naar elkaar geworden, zeg. Niet normaal. We wegen ieder woord, verzachten iedere spiegel en verpakken iedere ongemakkelijke boodschap in zes lagen bubbeltjesplastic. We bouwen eerst een veilige ruimte, een landingsbaan, drie vangnetten en een nazorgtraject voordat iemand voorzichtig durft te zeggen wat allang midden in de kamer staat.

Alsof we allemaal van porselein zijn.

Alsof een mens nooit meer overeind komt wanneer iets pijn doet. Alsof tranen voorkomen moeten worden. Alsof omvallen bewijst dat een waarheid niet uitgesproken had mogen worden. Alsof weerstand automatisch betekent dat iemand te ver is gegaan.

Maar wat als pijn soms gewoon betekent dat iets waarachtigs wordt geraakt? Wat als tranen geen teken van schade zijn, maar van herkenning? Wat als omvallen soms nodig is omdat het bouwwerk dat je jarenlang overeind probeerde te houden, helemaal niet meer bij je past?

We zijn geen mietjes. We zijn krachtige wezens. We kunnen schrikken, huilen, boos worden en tijdelijk omkukelen wanneer een waarheid dwars door onze zorgvuldig opgebouwde verhalen heen breekt. En daarna kunnen we weer opstaan. Misschien wel eerlijker dan daarvoor.

Eerst de waarheid, daarna het dragen

We proberen mensen tegenwoordig vaak eerst klaar te maken voor een waarheid die nog steeds niemand hardop durft uit te spreken. We coachen, begeleiden, helen en bouwen aan zelfvertrouwen. We volgen opleidingen, doen programma’s, ontwikkelen draagkracht en nemen nog een maand om te voelen.

Maar hoe kun je leren dragen wat nog altijd onder stoelen en banken wordt gestopt?

Misschien heeft de waarheid eerst gewoon benoemd te worden. Misschien mag het eerst pijn doen. Misschien mag je eerst schrikken van iets wat je diep vanbinnen allang wist, maar nog nooit zo helder tegenover je hebt horen uitspreken. Pas daarna begint het werk van dragen, bewegen en creëren. Niet daarvoor.

We zijn heel goed geworden in voorbereiden. Maar bereiden we ons werkelijk voor op de beweging? Of gebruiken we voorbereiding als een eindeloze wachtruimte waarin nooit een trein vertrekt?

Een stagiair voor je Zielsmissie?

Vorige week las ik dat iemand een stagiair Marketing en Communicatie zocht.

Huh?

WTF gebeurt hier, dacht ik.

En ja, daar kan ik werkelijk verbolgen over raken. Je vertelt dat je een missie hebt. Dat je vanuit je Ziel wilt ondernemen. Dat je iets wezenlijks te brengen hebt. Dat je zichtbaar wilt worden met jouw werk en dat je meer mensen wilt bereiken. Vervolgens zoek je een stagiair om dat voor je te verwoorden.

Serieus?

Je wilt je Zielspad bewandelen en legt de verantwoordelijkheid voor de vertaling daarvan neer bij iemand die, hoe intelligent en getalenteerd diegene ook kan zijn, nog aan het begin van zijn of haar professionele ontwikkeling staat. Dan loop je wat mij betreft kneiterhard weg voor een verantwoordelijkheid die jij zelf hebt te dragen.

Jij bent toch de eigenaar?

Jij zegt toch dat je een visie hebt? Jij beweert toch dat er iets door jou heen de wereld in wil? Jij hebt toch de organisatie, het bedrijf of de beweging opgericht? Waarom verwacht je dan dat een stagiair wel even ontdekt wat jij werkelijk komt brengen, daar de juiste woorden aan geeft, je positionering aanscherpt, een contentstrategie ontwikkelt en vervolgens ook nog de juiste mensen bereikt?

Nee. Dat is geen strategische keuze. Dat is een comfortzone.

Een stagiair mag leren, meekijken, experimenteren, fouten maken en onder begeleiding ervaring opdoen. Een stagiair kan een waardevolle bijdrage leveren en misschien zelfs met briljante ideeën komen. Natuurlijk verdient een stagiair een kans.

Maar jouw leiderschap uitbesteden aan iemand die nog midden in het eigen leerproces zit, is iets totaal anders.

Laat jij je aan je hart opereren door een stagiair?

Wees eens eerlijk.

Waarschijnlijk niet. Wanneer je hart op het spel staat, wil je iemand met ervaring. Iemand die begrijpt wat er gebeurt wanneer het spannend wordt. Iemand die niet alleen weet hoe het instrument werkt, maar ook kan handelen wanneer er onverwacht iets misgaat.

Waarom behandelen we de marketing van ons levenswerk dan alsof het een verzameling losse taakjes is die we zo goedkoop mogelijk kunnen wegzetten?

Marketing is niet wat berichtjes plaatsen, wat hashtags verzamelen en een leuke Canva-template maken. Marketing is de stem van jouw organisatie. Het is de vertaling van jouw bestaansrecht. Het is de brug tussen wat jij diep vanbinnen weet en wat een ander moet kunnen zien, voelen en begrijpen.

Daar heb jij verantwoordelijkheid voor te nemen.

Misschien heb je helemaal geen stagiair nodig. Misschien heb je iemand nodig die je aankijkt en zegt: dit is wat jij werkelijk komt brengen, dit is waar jij jezelf kleiner maakt en dit is de positie die je hebt in te nemen.

Maar ja, dat kost meer. Niet alleen meer geld, maar vooral meer van jou.

Het kost je je excuses. Het kost je het veilige verhaal dat je nog niet klaar bent. Het kost je de mogelijkheid om marketing buiten jezelf te blijven plaatsen. Het kost je de comfortabele gedachte dat iemand anders verantwoordelijk is voor het feit dat jouw missie nog altijd niet helder zichtbaar is.

Dus zeg je: “Nee, een stagiair is precies wat wij nu nodig hebben. Dat voel ik heel sterk.”

En soms hoor ik dan alleen maar: blablabla.

Niet omdat er iets mis is met stagiairs. Maar omdat jij diep vanbinnen allang weet dat dit niet de weg is.

Hoeveel waarheid zit er in jouw ‘gevoel’?

Ik hoor mensen regelmatig vol overtuiging zeggen: “Nee, dit is echt mijn pad. Dat voel ik heel sterk.”

Maar is dat ook zo?

Of is het de route waarop je het minste risico loopt? De keuze waarbij je niets wezenlijks hoeft los te laten? Het verhaal waarmee je angst kunt blijven vermommen als intuïtie?

We kunnen daar ongelooflijk overtuigend in worden. We kunnen complete levens, bedrijven en spirituele identiteiten bouwen rondom het vermijden van wat we werkelijk te doen hebben. We noemen stilstand rust. We noemen angst een onderbuikgevoel. We noemen uitstel afstemming. We noemen aanpassing volwassenheid. We noemen de veilige tussenoplossing ons pad.

En ondertussen weten we het allang.

Op dit punt kunnen we natuurlijk een discussie beginnen over projectie, perspectief en de vraag of dé waarheid überhaupt bestaat. We kunnen het hebben over jouw waarheid, mijn waarheid en de vrijheid van ieder mens om een eigen werkelijkheid te creëren.

Prima.

Maar wat als die discussie vooral de volgende afslag is waarmee je wegbeweegt van wat er werkelijk wordt geraakt?

Je hoeft mij geen gelijk te geven. Je hoeft mijn waarneming niet onmiddellijk tot jouw waarheid te verklaren. Je hoeft niet te doen wat ik zeg en je hoeft mij over vijf jaar niet te bellen om te vertellen dat ik het toch goed had gezien.

Maar voel eens wat er in je gebeurt wanneer iets wordt uitgesproken.

Komt er boosheid? Verdriet? Weerstand? Een stortvloed aan argumenten? De onmiddellijke behoefte om de boodschapper onderuit te halen? Of komen er tranen, herkenning en misschien zelfs een bijna onaardse Rust, omdat je ineens voelt: iemand ziet mij werkelijk?

Dáár heb je te kijken.

Niet eerst naar de vraag wie er gelijk heeft, maar naar wat er in jou wordt geraakt.

Je kunt voelen wat waarheid is. Punt.

Oneerlijkheid heeft een prijs

Je kunt jarenlang om je Zielspad heen blijven lopen, maar niet zonder prijs.

Je betaalt met je Gezondheid, omdat jouw lichaam uiteindelijk gaat dragen wat jij weigert te erkennen. Je betaalt met je Zielsrust, omdat er diep vanbinnen altijd iets blijft schuren, ook wanneer je aan de buitenkant een uitstekend leven hebt opgebouwd.

En uiteindelijk betaal je misschien wel met je Eerlijkheid.

Iedere keer dat je niet wilt erkennen wat je werkelijk voelt, heb je een nieuw verhaal nodig om je stilstand te verklaren. Nog een reden. Nog een excuus. Nog een overtuigende uitleg waarom je nu werkelijk niet kunt bewegen. Totdat je zo ver van jezelf verwijderd bent geraakt dat je je eigen leugens waarheid bent gaan noemen.

Hoeveel argumenten heb jij inmiddels nodig om je huidige leven aan jezelf te blijven verkopen?

Hoe vaak zeg jij dat iets jouw pad is, terwijl je diep vanbinnen voelt dat het vooral de plek is waar je niets hoeft te riskeren?

En hoeveel van je Gezondheid, Zielsrust en Eerlijkheid ben je bereid daarvoor te blijven betalen?

Radicaal eerlijk, gevolgd door woord en daad

Ik kies er vanaf nu voor om radicaal eerlijk te zijn. Eerst in de energie, daarna in woord en daad.

Dat betekent niet dat ik iedere ongefilterde gedachte bij iemand over de schutting gooi. Het betekent niet dat ik mensen wil vernederen, omverblazen of dwingen mijn waarneming te accepteren. Radicaliteit zonder verantwoordelijkheid is geen eerlijkheid. Het is gewoon lompheid.

Radicaal eerlijk zijn betekent voor mij dat ik benoem wat gezegd heeft te worden, zonder de waarheid kleiner te maken en zonder jou kleiner te maken.

Daarna blijf ik aanwezig.

Ik wijs je op wat ik zie en loop niet weg wanneer het ongemakkelijk wordt. Ik blijf bij de tranen, de ontkenning, de woede, het schrikken en de stilte. Ik hoef je niet te overtuigen, te redden of over jouw pad te duwen. Maar ik ga ook niet langer doen alsof de olifant niet midden in de kamer staat.

Mijn verantwoordelijkheid is om te benoemen wat ik zie. Jouw verantwoordelijkheid is om eerlijk te voelen wat het in jou raakt.

En jij dan?

Voor iedereen die dit opiniestuk instemmend leest en onmiddellijk aan drie andere mensen denkt: ook jij.

Je kunt dit artikel doorsturen naar je collega, je partner, je compagnon of die ondernemer die al jaren om zijn eigen grootsheid heen draait. Je kunt hartstochtelijk toejuichen dat mensen eindelijk eens eerlijk naar zichzelf moeten worden.

Maar waar ben jij nog niet eerlijk naar jezelf?

Waar vertel jij jezelf dat iets jouw pad is, terwijl het vooral de veilige route is? Waar heb jij een prachtig verhaal om je stilstand heen gebouwd? Waar kies jij voor een stagiair, terwijl je weet dat er volwassen leiderschap nodig is? Waar besteed jij jouw verantwoordelijkheid uit? En waar wacht jij nog steeds totdat iemand anders benoemt wat jij allang weet?

Begin vandaag maar eens met eerlijk zijn naar jezelf. Niet morgen, nadat je meer draagkracht hebt ontwikkeld. Niet wanneer de omstandigheden perfect zijn. Niet wanneer je precies weet hoe de hele route eruitziet.

Vandaag.

Erken wat je werkelijk voelt. Erken wat je allang weet. En voel daarna welke actie aan die waarheid gekoppeld heeft te worden.

Toon eens je ballen.

Je bent hier niet voor niets gekomen. Niet om vanaf de zijlijn toe te kijken hoe jouw leven aan je voorbijtrekt.

Maar gewoon op de hoofdpagina.

We hebben Persoonlijke Ontwikkeling tot de heilige graal van het Leven gemaakt. Misschien niet omdat we zo graag willen groeien, maar omdat ontwikkelen soms veiliger is dan daadwerkelijk Creëren.

En om nogmaals de vraag te stellen: weet jij waar je écht bang voor bent?

Ik weet het namelijk.

En ik verklap je vast: het zijn niet de donkere stukken in jezelf die je hebt te ontmoeten.

Ja, oké. Daar zit ook wel angst. Het kan doodeng zijn om jezelf werkelijk aan te kijken. Om te voelen wat je jarenlang hebt weggestopt. Om huilend tegenover iemand te zitten en eindelijk toe te geven wat pijn deed.

Maar dat is niet waar je écht bang voor bent.

Afgelopen week viel er bij mij ineens een kwartje. Of beter gezegd: een miljoen euro. Ik zag iets wat ik jarenlang niet had kunnen zien, juist omdat ik er zelf middenin stond.

Ik zag de plek die ik Creatie had gegeven.

Aan de zijlijn.

Daar stond zij te wachten. Geduldig. Totdat mensen eindelijk klaar zouden zijn met hun persoonlijke ontwikkeling. Totdat ze genoeg geheeld hadden, hun patronen hadden doorbroken, hun trauma’s hadden verwerkt en volledig in hun kracht waren gaan staan.

Alleen: dan kun je lang wachten.

Misschien wel je hele leven.

De heilige graal van onze tijd

De afgelopen decennia hebben we ontzettend veel aandacht besteed aan Persoonlijke Ontwikkeling. En laat ik meteen helder zijn: daar is op zichzelf helemaal niets mis mee.

Het is waardevol om jezelf te leren kennen. Om te onderzoeken waarom je steeds opnieuw dezelfde keuzes maakt. Om oude pijn toe te laten, familiepatronen zichtbaar te maken en verantwoordelijkheid te nemen voor wat er in jou leeft.

Maar ergens onderweg is er iets verschoven.

Persoonlijke Ontwikkeling is niet langer een onderdeel van het Leven. Voor veel mensen is het het middelpunt van het Leven geworden. De bestemming. De heilige graal.

We moeten blijven helen, groeien, verdiepen, loslaten en transformeren. We doen familieopstellingen, ademwerk, ceremonies, retraites, mannengroepen, vrouwengroepen, opleidingen en coachingssessies.

Daarna gaan we nog een laag dieper.

En nog een.

En nog een.

En wanneer we die laag hebben aangekeken, blijkt daaronder natuurlijk weer een nieuwe laag te liggen.

Soms is dat nodig. Soms is er werkelijk iets wat gevoeld, erkend of gerouwd wil worden. Maar persoonlijke ontwikkeling kan ook een eindeloos project worden. Een keurige, maatschappelijk geaccepteerde manier om te blijven oefenen voor het Leven, zonder er ooit helemaal aan te beginnen.

Nog niet helemaal klaar

We kennen de zinnen allemaal.

Eerst wil ik nog wat steviger in mijn schoenen staan. Eerst wil ik leren vertrouwen op mijn intuïtie. Eerst moet ik mijn zichtbaarheid aankijken. Eerst wil ik mijn relatie met geld helen. Eerst moet ik mijn vader, moeder, ex-partner of vorige leven loslaten.

En daarna?

Daarna schrijven we dat boek. Dan maken we dat lied. Dan beginnen we die onderneming. Dan spreken we ons uit. Dan beklimmen we dat podium. Dan delen we eindelijk de visie die al tien jaar in ons leeft.

Maar eerst nog een sessie.

Nog een opleiding.

Nog een retraite.

Nog één blokkade die uit de weg moet.

Het klinkt verantwoordelijk. Bewust. Zorgvuldig. Soms is het dat ook. Maar laten we eerlijk zijn: soms zijn we helemaal niet aan het voorbereiden.

Soms zijn we aan het uitstellen.

Want zolang je nog in ontwikkeling bent, hoef je nog niet werkelijk tevoorschijn te komen. Zolang je aan het helen bent, kun je blijven zeggen dat je nog niet klaar bent. Zolang je in training bent, kan niemand je afrekenen op wat je uiteindelijk in de Wereld zet.

Persoonlijke ontwikkeling kan daarmee een schitterende verstopplek worden.

Een liefdevolle verstopplek. Een diepgaande verstopplek. Een verstopplek met cacao, dekentjes, tissues en een begeleider die precies op het juiste moment vraagt wat je nu in je lichaam voelt.

Maar nog steeds een verstopplek.

Achter gesloten deuren zijn we ontzettend moedig

Wij mensen zijn namelijk helemaal niet zo bang om de diepte in te gaan als we soms denken.

We durven in een mannengroep te vertellen wat we werkelijk voelen. We delen in een vrouwengroep waar we ons voor schamen. We voeren met coaches onderling lange gesprekken over wat er mis is in de wereld, in organisaties en in de coachingsindustrie zelf.

Achter gesloten deuren zijn we vaak ongelooflijk wijs, scherpzinnig en moedig.

Maar zeg het maar eens buiten die ruimte.

Zet het maar eens op papier en druk op publiceren. Maak er maar eens een boek, methode, theatervoorstelling, onderneming, podcast, lied of Beweging van.

Zeg het maar eens voor 100.000 mensen, van wie een groot deel jou niet kent, niet begrijpt en helemaal niet zit te wachten op de waarheid die jij zo liefdevol hebt leren omarmen.

En blijf dan maar eens staan.

Niet alleen zeggen dat je de mening van anderen hebt losgelaten, maar daadwerkelijk de wind van voren krijgen. Verkeerd begrepen worden. Uitgelachen worden. Afgebrand worden. Neergesabeld worden. Persoonlijk aangevallen worden.

Voel dan maar eens wat het met je doet.

Wanneer iemand precies dat ene stuk raakt waarvan jij dacht dat je het allang had geheeld. Wanneer je lichaam verkrampt, je hoofd overuren draait en je het liefst alles verwijdert wat je ooit hebt gemaakt.

Dat is een andere vorm van persoonlijke ontwikkeling.

Niet veilig voorafgaand aan het Leven, maar midden in het Leven.

Wanneer het binnenste een vorm krijgt

Daar begint volgens mij onze werkelijke angst.

Niet wanneer we naar binnen gaan, maar wanneer dat wat we daar gevonden hebben naar buiten wil.

Wanneer een gedachte een tekst wordt. Een gevoel een lied. Een inzicht een methode. Een verlangen een onderneming. Een overtuiging een Stem. Een innerlijk weten een keuze waar anderen iets van mogen vinden.

Wanneer jouw binnenwereld een vorm krijgt, wordt het Echt.

Dan is het niet langer alleen van jou. Dan kunnen anderen het aanraken, beoordelen, afwijzen en verkeerd interpreteren.

Je kunt jarenlang zeggen dat je een schrijver bent. Maar zodra je een boek publiceert, kunnen mensen vinden dat het niet goed geschreven is.

Je kunt voelen dat je een leider bent. Maar zodra je werkelijk gaat leiden, kunnen mensen je arrogant, dominant of ongeschikt vinden.

Je kunt weten dat je een vernieuwende visie hebt. Maar zodra je die visie hardop uitspreekt, kan iemand zeggen dat je volkomen gestoord bent.

En precies daar stokt de Beweging.

Niet omdat we niets te zeggen hebben, maar omdat we heel goed weten wat er kan gebeuren wanneer we het daadwerkelijk zeggen.

Niet omdat we niet kunnen Creëren, maar omdat Creatie zichtbaar maakt wie we zijn.

Stiekem ben je bang voor Creatie

Daar is hij dan.

Het kwartje.

De miljoen euro.

Stiekem ben je bang voor Creatie.

En niet alleen jij. Ik ook. Iedereen.

We zijn bang voor het moment waarop we niet langer kunnen zeggen dat we nog aan het oefenen zijn. Voor het moment waarop dat wat in ons leeft daadwerkelijk handen en voeten krijgt.

We zijn bang voor Expressie. Voor onze eigen Stem. Voor het innemen van ruimte. Voor het maken van iets wat er gisteren nog niet was en waarvoor niemand anders verantwoordelijkheid kan dragen dan wijzelf.

Creatie vraagt niet of je volledig geheeld bent. Creatie vraagt niet of je zeker weet dat iedereen het zal begrijpen. Creatie vraagt niet of je zenuwstelsel iedere denkbare reactie inmiddels kan dragen.

Creatie vraagt of je komt opdagen.

Onvolmaakt. Spannend. Zoekend. Soms twijfelend. Maar aanwezig.

Dat is wat haar zo confronterend maakt. Want Creatie neemt je excuses niet weg door erover te praten. Zij neemt ze weg doordat ze je uitnodigt om te beginnen.

Ik had Creatie op de verkeerde plek gezet

Dat was mijn persoonlijke realisatie.

Ik had Creatie jarenlang ondergeschikt gemaakt aan Persoonlijke Ontwikkeling. Eerst moest iemand zichzelf leren kennen. Eerst moesten blokkades worden opgelost. Eerst moest er rust, vertrouwen en veiligheid ontstaan.

Daarna zou Creatie vanzelf volgen.

Maar zo werkt het niet.

Creatie volgt niet automatisch wanneer jij maar genoeg aan jezelf hebt gewerkt. Je kunt twintig jaar lang jezelf onderzoeken en nog steeds geen stap zetten. Je kunt precies weten waar jouw angst vandaan komt en haar toch iedere dag gehoorzamen.

Je hoeft niet eerst volledig vrij te zijn om te Creëren.

Je wordt vrijer dóór te Creëren.

Je begint. Je komt jezelf tegen. Je voelt angst, schaamte, twijfel en oude pijn. Je kijkt ernaar, neemt verantwoordelijkheid en gaat verder.

Je Creëert.

Je ontwikkelt.

Je Creëert verder.

Niet andersom.

Zet Creatie centraal

Daar zit voor mij de fundamentele omkering.

Persoonlijke Ontwikkeling is niet het doel van ons bestaan. Zij is dienstbaar aan de Beweging die het Leven van ons vraagt.

Wij zijn hier om te Creëren. Met elkaar. Voor elkaar. Door elkaar heen. Vanuit onze Essentie. Vanuit d’Oorsprong. Vanuit dat stille punt in ons dat vaak allang weet wat er gemaakt, gezegd, gebouwd of in Beweging gebracht wil worden.

Persoonlijke ontwikkeling hoort daarbij. Natuurlijk. Maar zij hoeft niet op de troon te zitten.

Zet Creatie centraal.

Dan verschijnt jouw ontwikkeling precies op het moment waarop je haar nodig hebt. Wanneer je zichtbaar wordt en afwijzing ontmoet. Wanneer je gaat leiden en jouw verhouding tot macht tegenkomt. Wanneer je geld vraagt en ontdekt welke overtuigingen daaronder liggen. Wanneer je jouw Stem gebruikt en voelt hoe spannend het is om niet door iedereen aardig gevonden te worden.

Dat is ontwikkeling met een richting.

Niet eindeloos aan jezelf werken omdat er altijd wel iets te vinden is, maar jezelf ontmoeten in dienst van wat jij hier te brengen hebt.

De Coach is niet het middelpunt

En ja, dit is ook een stevige spiegel naar de coachingswereld.

Naar coaches, trainers, therapeuten, begeleiders en spaceholders. Naar iedereen die van Persoonlijke Ontwikkeling zijn of haar vak heeft gemaakt.

We zijn gaan geloven dat de ontwikkeling van de mens centraal hoort te staan. Daardoor blijven we vragen wat iemand nog heeft te helen, welke blokkade hem tegenhoudt, welk patroon zij moet doorbreken en welke wond er nog aandacht nodig heeft.

Maar misschien hebben we vaker een andere vraag te stellen.

Wat heb jij te Creëren?

Wat vraagt het Leven op dit moment van jou? Welke waarheid wil door jou worden uitgesproken? Welke Beweging heb jij te maken? Wat wil er via jou geboren worden? En wat kom je tegen wanneer je daar vandaag werkelijk mee begint?

Dat verandert de rol van de Coach.

De Coach staat niet langer centraal. Het proces staat niet centraal. Zelfs het helen staat niet centraal.

De Coach wordt dienstbaar aan Creatie.

Aan de Beweging die het Leven van iemand vraagt.

Niet door iemand eindeloos voor te bereiden op het Leven, maar door hem te helpen er middenin te gaan staan. Door te maken, te spreken, te proberen, te falen, te leren en opnieuw te Creëren.
Misschien ben je bang voor jezelf

Misschien zijn we dus niet werkelijk bang voor onze schaduw. Misschien zijn we bang voor wat er gebeurt wanneer ons Licht in Beweging komt.

Voor onze eigen Stem. Onze eigen Kracht. Onze eigen Expressie. Voor het moment waarop we niet langer alleen weten wie we zijn, maar het ook daadwerkelijk laten zien.

Want zodra jij Creëert, kan de Wereld op jou reageren.

En misschien is dat precies de bedoeling.

Niet omdat iedere reactie waar is. Niet omdat je ieder oordeel serieus moet nemen. Maar omdat het Leven niet bedoeld is om uitsluitend in een veilige binnenwereld plaats te vinden.

Het wil door jou heen bewegen.

Het wil een vorm krijgen.

Het wil geleefd worden.

Wanneer je bang bent voor Creatie, ben je misschien bang voor de Creator in jezelf. Voor het deel van jou dat allang weet dat je niet hier bent om eeuwig te blijven oefenen.

Dus ik vraag je niet welke laag je nog dieper hebt aan te kijken.

Ik vraag je iets anders:

Wat heb jij te Creëren?

 

Wat draag jij… dat nooit van jou is geweest?

Deze vraag opent de deur naar de volgende fase in jouw reis als mannencoach, leider en ondernemer met een missie.

In deze video deel ik de inzichten die de afgelopen jaren mijn eigen manier van begeleiden fundamenteel hebben veranderd. Over draagkracht. Over volwassen begeleiderschap. Over gezond ondernemerschap. En over de subtiele manieren waarop de mind zichzelf saboteert.

Misschien ligt jouw volgende stap in het neerleggen van wat nooit van jou is geweest.

Want precies daar ontstaat ruimte

Ruimte om aanwezig te zijn.
Ruimte om jezelf te dragen.
Ruimte voor een diepere ontmoeting met de ander.
Ruimte voor een onderneming die een natuurlijke uitdrukking wordt van wie jij bent.

⸻

Voor mannencoaches die voelen dat hun grootste ontwikkeling begint bij henzelf.

Heb je de video al bekeken?

Mocht je hem nog niet hebben gezien, bekijk hem dan eerst hieronder:

Heb je de video al wel bekeken?

Mooi.

Dan wil ik je graag meenemen in een inzicht dat pas ná het opnemen van de video ontstond.

In de video heb ik het over de spanning die ontstaat wanneer een creatie de wereld mag ontmoeten. Over de ondernemer die blijft bouwen, blijft perfectioneren en het moment van delen steeds opnieuw uitstelt. Maar ook over de fase daarna. Wanneer je jouw creatie wél deelt en de werkelijkheid begint te antwoorden. Wanneer mensen enthousiast zijn. Of juist niet. Wanneer er kritiek komt. Wanneer anderen met jouw idee aan de haal gaan. En wanneer je jezelf voortdurend de vraag mag stellen: Blijf ik trouw aan de oorspronkelijke bedoeling van mijn creatie? Of is deze feedback juist bedoeld om haar verder te laten groeien?

Dat spanningsveld stond centraal in de video.

Maar terwijl ik hem later terugkeek, gebeurde er iets bijzonders.

Ik realiseerde me ineens dat ik maar de helft van het verhaal had verteld.

Want er bestaat nog een tweede valkuil.

Misschien zie ik die tegenwoordig zelfs vaker.

Niet het eindeloos vasthouden van een creatie.

Maar het veel te vroeg delen ervan.

Wanneer een idee nog geen grond heeft

We leven in een tijd waarin snelheid bijna vanzelfsprekend is geworden.

Je krijgt een idee.

Je bouwt een pagina.

Je zet hem online.

En de volgende dag ben je alweer bezig met iets nieuws.

Op het eerste gezicht lijkt dat daadkracht. Alsof je niet blijft hangen in perfectionisme, maar juist snel in beweging komt. Toch vraag ik me steeds vaker af of daar niet iets anders onder schuilgaat.

Want wat gebeurt er wanneer een idee nog nauwelijks bij jou geland is en je het al de wereld in brengt?

Wat gebeurt er wanneer een creatie nog zo pril is dat zij eigenlijk nog geen wortels heeft kunnen vormen?

Ik denk dat veel ondernemers dat herkennen.

Er komt een ingeving.

Een inspirerend gesprek.

Een mooi inzicht.

En vrijwel direct ontstaat de behoefte om het te delen.

Niet morgen.

Niet volgende week.

Vandaag.

Alsof de wereld er onmiddellijk iets van moet vinden.

Alsof de waarde van een idee pas ontstaat wanneer iemand anders bevestigt dat het een goed idee is.

Maar misschien vraagt een creatie juist eerst iets heel anders.

Misschien vraagt zij eerst om stilte.

De bedding van een creatie

Steeds vaker zie ik een creatie als iets dat bij je aanklopt.

Niet als iets wat jij bedenkt.

Maar als iets wat jou tijdelijk wordt toevertrouwd.

En zoals alles wat nieuw leven ontvangt, vraagt ook een idee om een periode van bescherming.

Niet omdat het kwetsbaar is.

Maar omdat het nog aan het landen is.

Omdat jij degene bent die het eerst mag leren kennen.

Die bedding is belangrijk.

Niet om eindeloos te blijven ontwikkelen.

Niet om perfectionisme goed te praten.

Maar omdat er een wezenlijk verschil bestaat tussen een idee hebben en een idee werkelijk belichamen.

Sommige inzichten begrijp je binnen een minuut.

Het kan maanden duren voordat je ze werkelijk bent gaan leven.

En misschien geldt precies hetzelfde voor een creatie.

Misschien hoeft zij niet alleen gemaakt te worden.

Misschien wil zij eerst door jou gedragen worden.

Wanneer je jezelf te vroeg terugtrekt

Ik denk namelijk dat er nog iets anders gebeurt wanneer we een creatie te snel met de wereld delen.

We zeggen vaak dat we openstaan voor feedback. Dat we benieuwd zijn naar wat anderen ervan vinden. Dat we samen willen creëren. En natuurlijk kan de blik van een ander ontzettend waardevol zijn. Soms ziet iemand precies datgene wat jij zelf nog niet kon zien en wordt een creatie er daadwerkelijk mooier van.

Maar dat is iets anders dan een creatie te vroeg uit handen geven.

Want wanneer een idee nog nauwelijks bij jezelf is geland en je het al aan de buitenwereld aanbiedt, ontstaat er iets subtiels. De creatie heeft nog geen eigen stevigheid. Ze heeft nog geen wortels. En daardoor krijgt iedere mening direct gewicht. Niet omdat die mening per se waar is, maar omdat jij zelf nog niet volledig verbonden bent met datgene wat via jou de wereld in wil komen.

Langzaam verschuift het middelpunt.

Je bent niet langer aan het luisteren naar de oorspronkelijke impuls.

Je bent aan het luisteren naar de reacties.

En voor je het weet wordt jouw creatie een optelsom van verwachtingen, adviezen en goedbedoelde meningen. Er blijft misschien nog steeds iets moois over, maar ergens onderweg is de oorspronkelijke bezieling verdwenen.

Niet omdat anderen haar hebben afgepakt.

Maar omdat jij haar te vroeg uit handen hebt gegeven.

De behoefte aan bevestiging

Steeds vaker vraag ik me af of dit werkelijk over snelheid gaat.

Of gaat het over vertrouwen?

Misschien delen we sommige ideeën helemaal niet zo snel omdat we enthousiast zijn.

Misschien delen we ze zo snel omdat we nog niet durven vertrouwen op onze eigen waarneming.

Dan wordt de buitenwereld onbewust degene die moet bevestigen dat wat wij voelen werkelijk klopt.

• “Wat vinden jullie?”
• “Zou dit iets zijn?”
• “Zien jullie hier potentie in?”

Het lijken onschuldige vragen.

Maar soms zit er iets heel anders onder.

Alsof we de verantwoordelijkheid voor onze eigen creatie alvast een beetje willen verdelen.

Wanneer de reacties positief zijn, durven we verder.

Blijven ze uit, dan verdwijnt het idee vaak net zo snel als het gekomen is.

En juist dat fascineert me.

Want misschien is de vraag helemaal niet of de wereld jouw idee begrijpt.

Misschien is de eerste vraag veel eenvoudiger.

Ben jij bereid om zelf volledig achter jouw idee te blijven staan, ook wanneer nog niemand anders dat doet?

Een subtiele vorm van afwezigheid

Tijdens het schrijven van dit artikel viel me ineens iets op.

Ik dacht altijd dat uitstel de grootste vorm van afwezigheid was.

Dat de ondernemer die blijft bouwen en nooit lanceert, degene is die de ontmoeting ontwijkt.

Maar inmiddels zie ik dat hetzelfde ook aan de andere kant kan gebeuren.

Je kunt een creatie eindeloos vasthouden.

Je kunt haar ook veel te vroeg weggeven.

In beide gevallen verlaat je de ontmoeting.

Alleen op een andere manier.

De één durft de werkelijkheid niet binnen te laten.

De ander stapt zelf te vroeg uit de werkelijkheid.

Want wanneer iedereen mag bepalen wat jouw idee moet worden, hoef jij uiteindelijk nergens meer volledig voor te staan.

Als het een succes wordt, was het een gezamenlijk idee.

Als het mislukt, lag het misschien aan de adviezen, de markt of de timing.

Maar ergens onderweg ben jij zelf verdwenen.

En misschien is dát wel de diepste laag die ik de afgelopen dagen ontdekte.

Niet dat we bang zijn om onze creaties te delen.

Maar dat we soms bang zijn om werkelijk eigenaar te blijven van datgene wat via ons geboren wil worden.

De ontmoeting begint niet met de wereld

Misschien is dat wel het grootste inzicht dat deze hele gedachtegang mij heeft gebracht.

We denken vaak dat een creatie de wereld ontmoet op het moment dat we haar publiceren.

Wanneer het boek verschijnt.

Wanneer de website live gaat.

Wanneer het programma online staat.

Wanneer de eerste klant zich aanmeldt.

Maar volgens mij begint die ontmoeting veel eerder.

Zij begint op het moment dat een idee bij jou aanklopt.

Vanaf dat moment ontstaat er eigenlijk al een relatie.

De vraag is alleen: durf je daarin aanwezig te blijven?

Niet om het idee meteen groter te maken.

Niet om het zo snel mogelijk te verkopen.

Maar om werkelijk te ontdekken wat het van je vraagt.

Want iedere creatie verandert onderweg.

Niet omdat de buitenwereld haar verandert.

Maar omdat jij haar steeds beter leert begrijpen.

Dat is iets heel anders.

De maker vormt de creatie. De creatie vormt de maker.

Ik denk dat we vaak geloven dat wij onze creaties maken.

En natuurlijk is dat ook zo.

Wij schrijven het boek.

Wij bouwen het programma.

Wij ontwikkelen het merk.

Maar tegelijkertijd gebeurt er nog iets.

De creatie begint ook ons te vormen.

Een boek vraagt iets van de schrijver.

Een bedrijf vraagt iets van de ondernemer.

Een missie vraagt iets van degene die haar wil leven.

Misschien is dat wel waarom sommige ideeën niet direct gerealiseerd willen worden.

Niet omdat de tijd nog niet rijp is.

Maar omdat de maker nog mag groeien in datgene wat de creatie straks van hem of haar vraagt.

Ik zie dat regelmatig gebeuren.

Iemand voelt haarfijn wat hij te brengen heeft.

Maar leeft het zelf nog nauwelijks.

En misschien is dat helemaal geen probleem.

Misschien is dat juist de uitnodiging.

Niet om sneller zichtbaar te worden.

Maar om eerst zelf steeds meer samen te vallen met datgene wat je wilt uitdragen.

Want uiteindelijk voelt een ander niet alleen wat je zegt.

Mensen voelen vooral vanuit welke plek je spreekt.

Misschien is dát de werkelijke kunst

Daardoor kijk ik inmiddels ook anders naar loslaten.

Loslaten klinkt alsof je afscheid neemt.

Alsof jouw werk erop zit.

Maar misschien is dat helemaal niet wat er gebeurt.

Misschien nodig je jouw creatie simpelweg uit tot een volgende ontmoeting.

Eerst ontmoette zij jou.

Daarna ontmoette jij haar.

En pas daarna mag zij de wereld ontmoeten.

Dat vraagt iets anders dan controle.

Maar ook iets anders dan afstand.

Het vraagt aanwezigheid.

De bereidheid om dichtbij te blijven terwijl jouw creatie haar eigen weg begint te vinden.

Niet iedere opmerking hoeft gevolgd te worden.

Niet iedere weerstand hoeft opgelost te worden.

Niet iedere enthousiaste reactie betekent dat je van koers moet veranderen.

Soms vraagt een creatie juist om iemand die rustig blijft staan.

Die blijft luisteren.

Niet naar alle stemmen om zich heen.

Maar naar de oorspronkelijke beweging waarmee zij ooit begon.

Een uitnodiging

Misschien is dat uiteindelijk wel de vraag die ik aan iedere ondernemer zou willen stellen.

Niet:

“Wanneer ga je eindelijk lanceren?”

En ook niet:

“Waarom luister je niet beter naar je doelgroep?”

Maar een veel eenvoudigere vraag.

Ben jij nog aanwezig bij datgene wat via jou de wereld in wil komen?

Of ben je onderweg blijven hangen in perfectionisme?

Ben je juist te vroeg uit het proces gestapt?

Of laat je inmiddels vooral anderen bepalen wat jouw creatie zou moeten zijn?

Misschien vraagt een creatie helemaal niet in de eerste plaats om meer strategie.

Misschien vraagt zij om een maker die bereid is aanwezig te blijven.

Vanaf het eerste idee…

Tot het moment waarop de wereld antwoord begint te geven.

En misschien ontdek je dan iets bijzonders.

Dat de kunst van creëren uiteindelijk nooit alleen over creëren ging.

En ook niet over loslaten.

De werkelijke kunst is aanwezig blijven in iedere ontmoeting.

Met het idee.

Met jezelf.

En uiteindelijk met de wereld.

Waarom ik weer veel coaches ben gaan volgen

De laatste tijd ben ik weer veel coaches, leraren en bewustzijnsbrengers gaan volgen. Niet omdat ik opnieuw op zoek ben naar antwoorden. Ook niet omdat ik mezelf met hen wil vergelijken. En eerlijk gezegd ook niet om simpelweg content te consumeren.

Er speelt iets anders.

Ik merk dat mijn aandacht vanzelf uitgaat naar de manier waarop mensen hun inzichten delen. Niet alleen wat ze zeggen, maar vooral vanuit welke laag ze spreken. Welke werkelijkheid proberen ze zichtbaar te maken? Welk deel van het landschap laten ze zien? En misschien nog belangrijker: welk deel blijft onbedoeld buiten beeld?

Dat is op dit moment precies waar mijn aandacht naartoe beweegt. Niet omdat ik daarvoor kies, maar omdat het samenvalt met wat het leven momenteel van mij lijkt te vragen.

Tijdens het schrijven van ZIJN. Vanuit d’Oorsprong. ontdekte ik steeds vaker dat verschillende perspectieven tegelijkertijd waar kunnen zijn. Wetenschap, psychologie, filosofie, religie en spiritualiteit beschrijven vaak hetzelfde landschap vanuit een andere invalshoek. Het probleem ontstaat meestal niet doordat een perspectief onwaar is. Het ontstaat wanneer we vergeten dat het slechts een deel van het geheel zichtbaar maakt. Dan verwarren we de kaart met het landschap. Dat besef heeft mijn manier van luisteren voorgoed veranderd.

Luisteren naar wat níét gezegd wordt

Juist daarom luister ik tegenwoordig anders dan vroeger.

Ik luister niet meer alleen naar de inhoud van een boodschap. Ik luister ook naar wat er níét gezegd wordt. Niet om fouten te zoeken, maar om te ontdekken waar een boodschap nog vollediger zou kunnen worden.

Vrijwel alle informatie die ik zie langskomen klopt. Sterker nog, vaak vind ik haar inspirerend en waardevol. Toch voel ik soms dat er iets ontbreekt. Niet omdat de boodschap onjuist is, maar omdat een nuance ontbreekt. En juist die nuance bepaalt vaak hoe een boodschap uiteindelijk landt.

We leven in een tijd waarin krachtige quotes, korte video’s en inspirerende uitspraken zich razendsnel verspreiden. Dat is prachtig. Tegelijkertijd draagt iedere vereenvoudiging een risico in zich. Een waarheid die haar context verliest, kan gemakkelijk een eigen leven gaan leiden. Niet omdat de zender dat zo bedoelt, maar omdat de ontvanger de ontbrekende delen onbewust zelf aanvult.

Niet corrigeren, maar aanvullen

Ik voel dat daar een belangrijk deel van mijn eigen missie ligt. Niet om mensen te corrigeren. Niet om overal aan te wijzen wat niet klopt. En zeker niet om een soort spirituele politieagent te worden die voortdurend op zoek is naar onvolkomenheden.

Sterker nog, wanneer ik zelf niet lekker in mijn vel zit, herken ik die neiging ook in mezelf. Dan kijk ik sneller vanuit oordeel dan vanuit nieuwsgierigheid.

Maar wanneer er ontspanning is, gebeurt er iets heel anders. Dan ontstaat er ruimte om zacht te kijken. Dan gaat het niet langer over goed of fout. Dan gaat het over volledigheid.

Wanneer een verlangen een vlucht wordt

Onlangs zag ik een bericht waarin iemand mensen uitnodigde hun aandacht uitsluitend te richten op datgene wat zij willen creëren. Ik begreep precies wat ermee bedoeld werd. En ergens is het ook waar.

Onze aandacht heeft invloed. Maar tegelijkertijd voelde ik dat er iets ontbrak.

Niet dat de boodschap verkeerd was, maar omdat deze onbedoeld ook iets anders kan oproepen. Namelijk dat alles wat zich op dit moment aandient misschien beter niet gevoeld kan worden. Dat verdriet een lagere frequentie is. Dat onzekerheid zo snel mogelijk opgelost moet worden. Dat je eerst in een hogere vibratie moet komen voordat het leven werkelijk kan beginnen.

En precies daar begint voor mij een veel interessanter onderzoek.

Hoe vaak zijn onze verlangens eigenlijk een subtiele manier om weg te bewegen van wat het leven ons nú laat zien?

Hoe vaak proberen we een hogere staat van bewustzijn te bereiken omdat we onze huidige staat onbewust veroordelen?

Hoe vaak gebruiken we spiritualiteit om ons beter te voelen, terwijl het leven ons misschien juist uitnodigt om volledig aanwezig te zijn bij hoe we ons nu voelen?

Dat zijn geen conclusies. Het zijn vragen die ik mezelf de afgelopen jaren steeds vaker ben gaan stellen.

Ook spiritualiteit kan een ontsnappingsroute worden

Ik houd van meditatie. Ik houd van ademwerk. Ik houd van stilte. Ze hebben allemaal een belangrijke plek in mijn leven. Maar ook daarin ontdekte ik een subtiele valkuil.

Hoe vaak beginnen we de dag met de gedachte dat we eerst moeten mediteren, eerst onze energie moeten verhogen of eerst in de juiste frequentie moeten komen?

En hoe zelden stellen we de tegenovergestelde vraag:

• Waarom ben ik eigenlijk niet gewoon vanuit die gewenste staat wakker geworden?
• Wat probeert mijn lichaam mij vanochtend misschien te vertellen?
• Wat wil er vandaag werkelijk door mij heen gevoeld worden?

Niet iedere onrust is een fout. Niet ieder zwaar gevoel vraagt om reparatie. Soms vraagt het leven eenvoudig om onze volledige aanwezigheid.

Aanwezigheid is geen techniek

Misschien is dat wel één van de belangrijkste verschuivingen die tijdens het schrijven van mijn boek heeft plaatsgevonden. Jarenlang dacht ik dat aanwezigheid betekende dat je je aandacht bewust richt op het huidige moment.

Totdat ik ontdekte dat aanwezigheid iets veel subtielers is. Aanwezigheid ontstaat wanneer jouw aandacht samenvalt met datgene wat zich werkelijk door jou heen wil ontvouwen.

Soms is dat stilte. Soms een intens gesprek. Soms een vergadering. Soms verdriet. Soms ondernemen. Soms juist niets.

Niet de vorm bepaalt de kwaliteit van bewustzijn. De afstemming bepaalt de kwaliteit van bewustzijn.

Toen ik dat inzag veranderde mijn kijk op afleiding. Afleiding is niet simpelweg dat je gedachten ergens anders zijn. Soms is wat we ‘afleiding’ noemen juist precies datgene waar het leven ons naartoe beweegt. Want wat het leven van je vraagt, is niet per definitie hetzelfde als wat de wereld van je vraagt, of wat verwachtingen en sociaal wenselijke omstandigheden van je vragen.

Het vraagt om onderscheidingsvermogen om dat verschil te leren herkennen. En tegelijk is dat onderscheid niet altijd helder. Soms weet je het simpelweg niet: is dit nu een vlucht, of juist een beweging die klopt?

Daar komt nog iets bij. Het ego, met zijn eigen overtuigingen, is vaak verrassend vaardig in het vinden van overtuigende argumenten om zijn keuzes te rechtvaardigen. Het kan moeiteloos onderbouwen waarom iets precies de juiste stap is, en waarom iets anders op dit moment minder passend zou zijn.

Maar een sluitende redenering betekent niet automatisch dat je de meest waarachtige keuze hebt gemaakt.

Dat inzicht bracht mij uiteindelijk juist meer zachtheid. Minder behoefte om alles direct te duiden. Meer ruimte om te blijven luisteren.

Bewustzijn was opeens geen project meer, maar een relatie met het leven zelf.

De verantwoordelijkheid van de zender

Vaak hoor ik mensen zeggen dat het uiteindelijk aan de ontvanger is wat hij met informatie doet. Daar zit veel waarheid in.

Ieder mens blijft verantwoordelijk voor zijn eigen interpretatie. Maar daarmee is niet alles gezegd. Ook de zender draagt verantwoordelijkheid en heeft in zekere mate invloed op hoe iets landt bij een ander.

Een nuance nodigt uit tot nuance. Een open vraag nodigt uit tot onderzoek. Een absolute uitspraak nodigt eerder uit tot direct voor waarheid aannemen of verwerpen. Net hoe ontvankelijk iemand is en hoe krachtig iemand in zijn leiderschap staat.

Juist daarom probeer ik steeds vaker niet alleen te zeggen wat waar is, maar ook te duiden vanuit welke laag iets waar is en waar de grenzen van dat perspectief liggen.

Niet om mensen aan het twijfelen te brengen, maar om hen nieuwsgierig en open-minded te houden.

De uitnodiging

Misschien is dat uiteindelijk ook de uitnodiging van ZIJN. Vanuit d’Oorsprong. Niet om steeds nieuwe waarheden te verzamelen, maar om steeds vollediger te leren kijken.

Niet alles wat we horen hoeft onmiddellijk geloofd of verworpen te worden. Soms is de meest liefdevolle vraag eenvoudig:

Wat ontbreekt er nog?

Misschien gaat bewuste aanwezigheid uiteindelijk helemaal niet over minimaal twintig minuten meditatie per dag. Misschien gaat dit over de kwaliteit waarmee je ieder moment ontmoet.

Waar voed je je dagelijks mee? Welke verhalen geloof je nog? Welke verlangens brengen je werkelijk dichter bij jezelf? En welke verlangens zijn misschien een elegante manier geworden om weg te bewegen van wat het leven je nu wil laten zien?

Waar spreekt angst nog harder dan je innerlijke wijsheid? Waar laat een ideaalbeeld je kijken naar wie je zou moeten zijn, waardoor je niet meer volledig aanwezig bent bij wie je op dit moment bent?

Steeds vaker merk ik dat juist die vragen mij helpen aanwezig te blijven. Niet onderweg naar een betere versie van mezelf, maar steeds opnieuw beschikbaar voor datgene wat het leven vandaag door mij heen wil leven.

Misschien begint wijsheid niet bij het verzamelen van steeds meer waarheden, maar bij het besef dat niet alles wat klopt, compleet is.

Nu in de pre-order, vanaf 21 september op de deurmat

Zijn. Vanuit d’Oorsprong. Vijf jaar na mijn eerdere boek Word de Creator die je altijd al was, ontstond er opnieuw ruimte. Niet om een nieuwere waarheid te schrijven, maar om bestaande waarheden vollediger met elkaar te verbinden.

Geen nieuw systeem. Geen nieuwe methode. Geen nieuwe overtuiging. Wel een uitnodiging om voorbij de losse perspectieven te kijken en opnieuw te ontdekken wat er zichtbaar wordt wanneer niet meer uitgesloten hoeft te worden. Misschien is wijsheid uiteindelijk niet het verzamelen van steeds meer inzichten, maar het herkennen dat niet alles wat klopt, compleet is.

Reserveer jouw exemplaar⭐