Gisteren liep ik samen met Nico en een klant door de natuur. Tijdens de lunch ontstond een gesprek dat me opnieuw deed beseffen waar het binnen persoonlijke ontwikkeling volgens mij vaak misgaat.
Veel mensen leren tegenwoordig prima hoe ze even tot rust kunnen komen.
- Ze mediteren
- Volgen retraites
- Doen ademwerk
- Familieopstellingen
- Zelfreflectie
- Coaching
En eerlijk? Dat werkt. Zo’n moment van stilte kan je écht weer even thuisbrengen bij jezelf. Even weg uit de ruis. Even voelen: “Oh ja… dit ben ik.”
Maar daarna gebeurt vaak hetzelfde. Mensen stappen weer terug hun dagelijkse leven in…en verliezen zichzelf opnieuw.
Rust ervaren is iets anders dan jezelf blijven in beweging
Dat is volgens mij de crux. Je kunt nog zo diep voelen tijdens een sessie…maar wat gebeurt er zodra:
- de spanning oploopt
- je partner je raakt
- groepsdruk ontstaat
- je agenda volloopt
- iemand kritiek heeft
- je onzeker wordt
- oude patronen geactiveerd worden?
Dán wordt zichtbaar hoe stevig bewustzijn werkelijk belichaamd is. Want veel mensen kunnen zichzelf prima voelen in rust…maar raken zichzelf kwijt zodra het leven weer beweegt.
En precies daardoor ontstaat een cyclus die ik al jaren zie:
rust → verbinding → dagelijks leven → verlies van verbinding → opnieuw herstel nodig.
Dan wordt meditatie herstel, vakantie herstel, een retraite herstel, een coachingssessie herstel. Terwijl de echte vraag misschien zou moeten zijn:
Waarom raken we onszelf steeds kwijt zodra het leven begint te bewegen?
“Het ontvouwt zich wel…”
Een klant vertelde me dat ze ooit een familieopstelling had gedaan waar veel loskwam.
- Mooie inzichten
- Emotionele openingen
- Herkenning
Maar daarna ging ze weer naar huis. En daar begon eigenlijk pas de echte uitdaging.
- Want wat doe je vervolgens in het dagelijks leven?
- Hoe blijf je aanwezig wanneer je geraakt wordt?
- Hoe herken je dat een overlevingsmechanisme het overneemt?
- Hoe merk je op dat je niet meer reageert vanuit rust, maar vanuit angst, controle of oude pijn?
De begeleider zei:
“Het ontvouwt zich wel.”
En natuurlijk…op een bepaalde manier klopt dat ook. Alleen merk ik in de praktijk dat veel mensen helemaal niet geleerd hebben waar ze vervolgens op moeten letten.
Ze hebben wel inzichten gekregen…maar missen praktische aanwezigheid in beweging. En daardoor gebeurt iets heel menselijks:
Op het moment dat emotie oploopt, worden ze die emotie volledig.
Niet: “Ik voel boosheid.”
Maar: “Ik bén boosheid.”
Niet: “Ik merk angst op.”
Maar: “Dit ís de waarheid.”
Totdat er later weer rust ontstaat…en er ineens ruimte komt om terug te kijken.
Bewustzijn hoort niet alleen plaats te vinden in een sessie
Dat is misschien wel één van de grootste misverstanden binnen persoonlijke ontwikkeling. Reflectie wordt vaak uitgesteld tot:
- de volgende coachingssessie
- de volgende retraite
- de volgende training
- het volgende moment van stilte
Maar het echte werk gebeurt midden in het leven.
- Tijdens gesprekken
- Onder druk
- In relaties
- Op de werkvloer
- In groepsdynamiek
- In verantwoordelijkheid
- In keuzes
Vandaag was ik bij een klant die trainingen geeft binnen een organisatie. Hij vroeg mij of ik als observator aanwezig wilde zijn.
Niet omdat hij nóg een gesprek wil over zijn binnenwereld…maar omdat hij gespiegeld wil worden op hoe hij daadwerkelijk beweegt in de praktijk.
- Hoe komt hij binnen?
- Hoe reageert hij onder spanning?
- Waar verliest hij zichzelf?
- Waar houdt hij zich nog in?
- Wat gebeurt er in de dynamiek?
- Wat doet zijn energie met een groep?
Dát is waar bewustzijn tastbaar wordt. Niet alleen in stilte…maar juist in beweging.
Misschien zijn we uitputting normaal gaan vinden
Wat me ook steeds vaker opvalt: we zijn collectief gewend geraakt aan leven op spanning. Zó gewend…dat we er nauwelijks nog van opkijken.
- Moe zijn na een werkdag is normaal geworden
- Continu “aan” staan is normaal geworden
- Overprikkeld zijn is normaal geworden
Sterker nog…Veel mensen voelen zich bijna schuldig wanneer ze níet uitgeput zijn aan het einde van de dag.
Alsof vermoeidheid bewijs is dat je genoeg hebt gedaan. Alsof leeg zijn betekent:
“Zie je wel, ik heb hard gewerkt.”
Maar wat als dat helemaal niet waar is? Wat als structurele uitputting juist laat zien dat je voortdurend over jezelf heen beweegt?
Dat je:
- te weinig voelt
- te weinig begrenst
- te veel aanpast
- te veel vanuit spanning leeft
- te vaak “ja” zegt terwijl iets vanbinnen eigenlijk “nee” voelt?
Dan is vermoeidheid geen bewijs van succes…maar een signaal van verwijdering van jezelf.
De kunst is niet stil worden, de kunst is aanwezig blijven terwijl het leven beweegt
Dat is uiteindelijk waar het volgens mij werkelijk over gaat.
- Niet ontsnappen uit het leven
- Niet alleen herstellen van het leven
- Niet alleen rustmomenten creëren
Maar leren aanwezig blijven…midden in het leven zelf.
- In beweging
- In interactie
- In keuzes
- In emoties
- In verantwoordelijkheid
Dus niet alleen: “Wie ben ik in stilte?”
Maar ook: “Wie ben ik terwijl alles beweegt?”
Want daar…tussen rust en beweging…ontstaat volgens mij werkelijke belichaming. En misschien is dát uiteindelijk bewustzijn:
Niet hoe mooi je kunt reflecteren op jezelf achteraf…maar hoe wakker je blijft terwijl het leven gebeurt.
